HOME < INSPIRATIE < LIJSTENBRIJ
lijstenbrij

16 dieren van de nacht

Als de zon ondergaat, vindt er meer verandering plaats dan alleen het verdwijnen van de zon. De natuur ondergaat een metamorfose. Dieren die overdag actief waren zoeken schuilplaatsen op. Maar daarmee wordt het niet rustiger buiten. De natuur trekt een nieuw blik dieren open. Misschien wel meer dan er overdag te vinden zijn. Een hele nieuwe wereld komt tot leven.

Kleine glimworm; Firefly; Lamprohiza splendidula
Overzicht van oplichtende sporen van vliegende vuurvliegjes in hellingbos tijdens de schemering
Delen

1. Kerkuil

Vogels die overdag zo talrijk aanwezig zijn, zijn ’s nachts grotendeels afwezig. De belangrijkst groep die zich heeft aangepast aan het leven in het donker zijn uilen. In onze streken is de kerkuil toch wel de meest kenmerkende verschijning. Ze kunnen ’s nacht redelijk goed zien, maar jagen vooral op het gehoor.

Kerkuil
Kerkuil op karrenwiel

2. Nachtzwaluw

Andere nachtvogels zijn nachtzwaluwen (hier: Moorse nachtzwaluw). Het zijn insectenjagers die overdag vertrouwen op hun schutkleur, maar ’s nachts actief op jacht gaan. In rust zijn ze zijn dan soms op open terrein, zoals zandpaden, te vinden.

Moorse nachtzwaluw; Red-necked nightjar; Caprimulgus ruficollis
Moorse nachtzwaluw zittend op zand

3. Vleermuizen

De nacht en vleermuizen (hier: franjestaart) zijn onlosmakelijk aan elkaar verbonden. Overdag verscholen, maar ’s nachts talrijk aanwezig. Zien doe je met name in de schemer, maar met een batdetector (om ultrasoon geluid hoorbaar te maken) valt pas op hoeveel vleermuizen er rondvliegen.

Franjestaart; Natterer's bat; Myotis nattereri
Vliegende franjestaart

4. Das

Een van de bekendste nachtelijk actieve zoogdieren is de das. Toch is dit van oorsprong geen nachtdier, maar door de jachtdruk van de mens is hij teruggedrongen tot leven in de nacht.

Das; Badger; Meles meles
Das op een open plek in het bos

5. Steenmarter

Net als de meeste marters zijn steenmarters echte nachtdieren. Dan komen ze uit hun schuilplaatsen tevoorschijn en gaan op jacht. Hij eet graag muizen en andere kleine zoogdieren, maar ook bessen en eieren. Maar als hij de kans krijgt helaas ook kippen.

Steenmarter; Beech marten; Martes foina
Steenmarter in oude regengoot

6. Ringspikkelspanner

Nachtvlinders mogen natuurlijk niet ontbreken. Veel soorten, zoals de spanners, hebben geweldige schutkleuren en vallen overdag niet op. Pas in de duisternis worden ze actief.
Met een veelvoud aan soorten zijn ze vele malen talrijker dan dagvlinders.

Ringspikkelspanner; Pale oak beauty; Hypomecis punctinalis
Ringspikkelspanner gecamoufleerd op muur

7. Veelvraat

Deze nachtvlinder kennen we vooral als rups. Deze grote roodbruin met zwarte rupsen zijn vaak te vinden op heidevelden of kruipend over zandpaden. De vlinder is minder opvallend, maar vrij fors.

Veelvraat; Fox moth; Macrothylacia rubi
Veelvraat

8. Gekko

Gekko’s zijn hagedissen die zich hebben aangepast aan het nachtleven. Overdag zijn hun ogen spleetvormig, maar ’s nachts zijn de pupillen open en kunnen ze goed zien. De meeste soorten hebben een soort zuignapjes aan de tenen, waarmee ze perfect kunnen klimmen. In warme landen kun je ze vaak bij de buitenlamp zien jagen op insecten.

Naaktvingergekko
Naaktvingergekko

9. Gewone pad

De overgrote meerderheid van de amfibieën is ’s nachts actief, zo ook in onze streken. ’s Nachts gaan ze op jacht en gaan op zoek naar partners. Alleen in de piek van de voortplanting zijn ze ook overdag te zien. De belangrijkste uitzondering is de groene kikker die zowel ’s nachts als overdag actief is.

Gewone pad tijdens de paddentrek
Gewone pad tijdens de paddentrek

10. Boomkikker

Overdag zijn ze zonnend te vinden op bramenstruiken. Maar pas als het donker wordt, worden ze actief. Dan wordt er gejaagd. In het voorjaar trekken ze naar het water waar de mannetjes oorverdovende concerten geven om vrouwtjes te lokken.

Roepende boomkikker in het water
Roepende boomkikker in het water

11. Huismuis

De meeste muizen zijn vooral ’s nachts actief. Maar het zijn opportunisten, dus als ze weten dat er overdag vogelvoer te halen is wennen ze daar snel genoeg aan.

Huismuis; House mouse; Mus musculus domesticus
Westelijke huismuis zit op brood

12. Bruine rat

Ook de bruine rat is vooral actief in het donker. Dan gaat hij op zoek naar voedsel. Meestal in de buurt van water maar ook in huizen en kelders.

Bruine rat; Brown rat; Rattus norvegicus
Bruine rat loopt door ondiep water

13. Heldenbok

Veel kevers worden pas wakker als de zon onder gaat, zo ook deze heldenbok. Dan komen ze uit holletjes in de stam van oude eiken naar boven en gaan eten en op zoek naar een partner.

Heldenbok; Great capricorn beetle; Cerambyx cerdo
Heldenbok mannetje in silhouet vlak na zonsondergang

14. Termieten

In de tropen komen veel termieten voor, echter, overdag zie je ze zelden. Dan leven ze in hun zelfgebouwde termietenheuvels om aan de hitte te ontsnappen. Termieten hebben een dunne ‘huid’, waardoor ze alleen ’s nachts op pad kunnen.

Termietenmigratie
Termietenmigratie

15. Krekel

De sfeermakers van de nacht zijn toch wel sprinkhanen en krekels. Met name krekels zijn vooral in het donker actief. Met hun zwoele getjirp duidelijk aanwezig, hoewel het gezang van de huiskrekel steeds minder vaak te horen is.

Huiskrekel; House cricket; Acheta domesticus
Huiskrekel vrouwtje

16. Spin

Veel spinnen zijn ’s nachts actief. Actief jagende spinnen, maar ook andere soorten. Hier een tropische vogelspin die ’s nachts uit zijn hol komt om te wachten op passerende prooien.

Tarantula
Tarantula

Deel dit artikel


5
REACTIES
BEKIJK REACTIES en PLAATS UW REACTIE
  1. Ook jullie bedankt, Judith en Erik!

  2. Wat een prachtige foto’s. Genieten!

  3. Ik sluit me helemaal aan bij Nel!

  4. Door Nel Appelmelk op 26 juli 2016 om 09:45

    Interessant item met prachtige opnames

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *