Column: De start van de Zweedse winter

De hele week blijft het koud, met overdag temperaturen rond of ietsje onder het vriespunt, en ’s nachts geregeld matige vorst. De eindeloze grijzigheid heeft plaatsgemaakt voor stralende dagen. Koud, maar heerlijk winterweer dus! Het landschap verandert van dag tot dag. Plekken die de gehele dag in de schaduw liggen worden met de dag witter, omdat de rijp niet wordt opgeruimd. Ondiepe watertjes vriezen dicht, snel gevolgd door ook grotere wateren. In Nederland zou de schaatskoorts meteen toeslaan, hier is het een vanzelfsprekendheid. Alhoewel… Dit weer hoort eigenlijk bij december. De winter is dus vroeg dit jaar.

De zonnige momenten kunnen uiteraard niet blijven duren. Op 16 november valt een eerste aarzelende sneeuwvlok, het wachten was op een echte sneeuwstoring. Die komt onverwacht op 19 november. Wanneer ik ’s ochtends naar buiten kijk, sneeuwt het nog zachtjes en ligt er een pak van maar liefst 7 centimeter. Wat een sprookje! En natuurlijk een eerste kennismaking met het fenomeen winter. Want hoe gaat dat hier, afgelegen in het bos? Wordt de weg schoongemaakt? Hoe lang duurt dat? Komt de schoolbus wel? Om met dat laatste te beginnen: ja hoor, de schoolbus is keurig op tijd. Het is meteen duidelijk dat de Zweden niet onder de indruk zijn van dit mooie laagje sneeuw. Zonder vaart te minderen raast de bus over de gravelweg. Sporen maken duidelijk dat er in alle vroegte al meer mensen overheen gereden hebben. Het schoonschuiven gebeurt echter pas in de middag. Uiteraard gaat de Zweedse taalles ook gewoon door. De hoofdweg ligt er perfect bij, maar in het stadje Nora is het toch uitkijken. Men schuift de sneeuw weliswaar weg, pekelen doen ze hier echt alleen op de grote wegen. Dat zou ook gekkenwerk zijn. Voor de voetgangers worden wel kleine steentjes gestrooid voor voldoende grip. Omdat sneeuw alles mooier maakt én ik aan mijn nieuwe archief werk, wil ik Nora uiteraard ook met sneeuw vastleggen. Het stadje ligt er immers prachtig bij met alle kerstversieringen.

Sneeuwpret

Met een dermate mooie laag sneeuw, ga ik meteen op pad. Mijn local patch is als eerste aan de beurt. Hoewel het prachtig is, kan ik mijn draai niet echt vinden. Ik maak 1 foto waar ik heel blij mee ben, en soms is dat ook gewoon genoeg. Als je je draai niet kunt vinden, ga je het in andere onderwerpen zoeken. De vloek bleek dus wat dat betreft een zegen.

Dat geldt ook voor de volgende dag, wanneer het weer onverminderd stralend weer is. Mijn aandacht verlegt zich naar de gigantische aantallen vogels in de tuin. Inmiddels zijn er namelijk standaard minstens 30 koolmezen tegelijk in mijn tuin aanwezig. Sommige struiken lijken wel blad te hebben, zoveel gele bolletjes zitten erin. En dan zijn er uiteraard ook nog de andere vogels, waardoor de teller oploopt naar zo’n 50 vogels tegelijk! De mezen zijn niet bang, de boomklevers evenmin, en dus kan ik er zonder camouflage bij gaan zitten. Eerst met een telelens, later met de groothoeklens. Ik maak daarbij gebruik van de Fujifilm X-app op mijn telefoon. Daarmee kan ik de camera geheel instellen en bedienen, zien wat er gebeurt en afdrukken op het juiste moment. Het levert weer heel andere plaatjes op!

Op 21 november bezoeken we in de ijzige kou een eerste kerstmarkt. Het vriest maar liefst 13 graden! Volop winter dus. Het is nauwelijks voor te stellen dat het nog geen 24 uur later +3 graden is, 16 graden warmer! Het regent, is grijs en de sneeuw smelt. De eerste winterse periode is helaas voorbij …

Korte terugkeer

Het blijkt van korte duur, want slechts enkele dagen duikt de temperatuur weer ver onder nul. Na een verregend weekend profiteer ik van de zon en maak ik een wandeling door een prachtig reservaat. Boven een bosmeertje hangt wat mist, dat met de zwakke wind zorgt voor fraaie rijpafzettingen rond een van de oevers. Op de terugweg passeer ik een groter meer; ik besluit hier de volgende ochtend terug te keren.

De hele nacht is het mistig en met diepvriestemperaturen kleurt het hele landschap wit. Een sprookje! Ik kom mijn eigen straat niet uit zonder wat foto’s te nemen. Het grote meer stelt me niet teleur. Er hangt nog steeds wat mist en de opkomende zon geeft de aanwezige wolken kleur. Geleidelijk vallen de eerste zonnestralen op een heuvel aan de overzijde van het meer. Beter wordt het niet; het is een van de mooiste ochtenden van mijn leven. Alles klopt. Helaas maken de wolkjes plaats voor een groot blauw vlak en besluit ik dat het genoeg is.

Na deze 2 betoverend mooie dagen is het dan toch echt gedaan met de winter. De eerste weken van december ligt de temperatuur ruim boven het vriespunt. Sterker nog, de thermometer schommelt het grootste deel van de tijd tussen de (maar liefst) 6 en 8 graden. Dat is veel en veel te warm voor de tijd van het jaar. Al die tijd is het grijs. Geen 50 tinten grijs, maar 1 grauwe tint. De zon zien we wekenlang niet en zo beleeft Zweden zijn somberste start van december sinds 1934. Het decemberweer kregen we dus in november. Ik ben benieuwd naar het vervolg. Op het moment van schrijven (een weekje voor kerst), beginnen de weerkaarten eindelijk weer kouder te worden met meer ruimte voor de zon. Ik kijk ernaar uit!

Update

Op 1 januari trekt sneeuwstorm Anna over de zuidelijke helft van Zweden. Bij mij valt uiteindelijk 25 centimeter. De wegen worden geschoven en niemand maakt zich druk over deze hoeveelheid. Nederland loopt tegelijkertijd helemaal vast … Op het moment van het verschijnen ligt de sneeuw er vanaf 1 januari onafgebroken. Slechts één weekend kwam de temperatuur boven nul. Hoewel flink aangetast, overleefde de sneeuw het.