HOME < PRAKTIJK < APPARATUUR
Apparatuur

Foto’s op groot formaat. Hoe groot kan je printen?

In vorige artikelen bekeken we al welke soorten fotopapier en welke materialen er bestaan voor afdrukken op groot formaat. Maar hoe groot kan je een digitale foto eigenlijk afdrukken?

Foto’s op groot formaat. Hoe groot kan je printen?
Op groot formaat komt je foto echt tot leven. Fotograaf: CEWE

Groot formaat

Als je vandaag een print op echt groot formaat wil, heb je keuze te over. Voor een eigen printer is A3+ voor de meeste thuisgebruikers het hoogst haalbare, maar met een grootformaatprinter kun je nog veel groter gaan. Bij een grootformaatprinter ligt de breedte van de papierrol vast (bijvoorbeeld 24, 36, 44 of 64 inch). De korte zijde van de afdruk kan daardoor nooit langer worden dan de breedte van het papier.

Maar de lange zijde van de afdruk wordt in theorie alleen begrensd door de lengte van de rol. In de praktijk bepaalt de beeldverhouding van de foto hoe lang de afdruk wordt. Een foto met beeldverhouding 2:3 kan op een 64-inch printer tot 64 x 96 inch groot worden, zowat 162 x 244 cm. Daarmee vul je al een mooie muur. Maar kan je een foto van pakweg 24 megapixels zo groot printen?

Wat zegt de regel?

Tot welk formaat je een digitale foto kan afdrukken, hangt in de eerste plaats van het aantal pixels van foto af. Een foto van een 24 megapixelcamera telt bijvoorbeeld 4.000 x 6.000 pixels. Bij het printen worden die pixels over de te bedrukken oppervlakte verdeeld. Hoe groter je print, hoe meer die pixels ‘uitgesmeerd’ moeten worden om de print te vullen.

Je leest al te vaak dat er voor een fotoafdruk ‘300 dpi’ nodig is, waarbij dpi staat voor dots per inch, (inkt)druppels per duim (2,54 cm) dus. Dat is een regel die voor meer verwarring zorgt dan hij verduidelijkt. Dpi heeft te maken met druktechnologie, niet met afdrukformaat. Het is correcter op te spreken van ppi (pixels per inch): hoeveel pixels moet je hebben per duim (2,54 cm) van je afdruk?

Als je dan als vuistregel 300 ppi neemt, dus 300 pixels per inch, geeft dat voor een 24 megapixelcamera 13,3 inch x 20 inch. Je deelt gewoon het aantal pixels in verticale en horizontale dimensie door 300. Nog even omrekenen naar centimeter en je komt aan een maximale afdruk van afgerond 34 x 51 centimeter, ergens tussen A3 en A2-formaat in.

Wat kan echt?

In de praktijk gaat die vuistregel van 300 ppi niet op voor afdrukken op groot formaat. De vuistregel is bedoeld voor afdrukken die je van dichtbij bekijkt – foto’s op klein formaat en fotoboeken. Een afdruk op groot formaat bekijk je echter vanop een grotere afstand. Daardoor zijn er minder pixels per inch nodig. Ook aan 200 of zelfs 150 ppi heb je nog voldoende voor een foto aan de muur.

Als je er met je neus bovenop staat zal je misschien merken dat de afdruk wat minder scherp is, dat wel.

Net als de bomen afstand tot elkaar behouden is er ook een ideale afstand tot een groot formaat afdruk aan de muur. Fotograaf: Jowan Iven
Tip: niet met je neus bovenop een afdruk op groot formaat gaan staan.

150 PPI

Zodra je naar 150 ppi gaat, wordt het maximale afdruk van een 24 megapixelcamera afgerond 68 x 102 centimeter groot. Dat is vier keer zo groot als volgens de 300 ppi vuistregel.

  • Met een 48 megapixelcamera wordt dat 92 x 140 cm.
  • Met een 61 megapixelcamera wordt dat 107 x 160 cm.
  • Met een 100 megapixelcamera print je dan 148 x 197 cm.

Hoe groter de afdruk, hoe groter de kijkafstand, en hoe lager de ppi eigenlijk mag zijn. De reclameaffiches van 20 vierkante meter die je in het straatbeeld ziet, worden geprint met een 30 tot 10 ppi.

Hoe zit het nu met onze mega-afdruk van 64 x 96 inch (162 x 244 cm)? Als je die wil vullen met 24 megapixel (4000 x 6000), dan houd je ongeveer 62 pixels per inch over, en dat is toch net wat te weinig voor aan je muur.

Ben je niet goed in rekenen? Geen nood. Als je een afdruk op groot formaat bestelt bij een online printservice, rekent die meestal even na of je afdruk wel voldoende pixels heeft voor het gekozen afdrukformaat. Bij een te lage ppi krijg je een waarschuwing te zien.

Tenslotte

Overigens is het aantal pixels op zich nog geen garantie voor een goede afdruk. De foto zelf moet ook goed zijn. Onscherpte, ruis en overmatige compressie ga je sneller opmerken op een afdruk op groot formaat. Maar dat heeft meer te maken met de kwaliteit van je camera, je opnametechniek en nabewerking dan het aantal pixels.

Deel dit artikel


5
REACTIES
BEKIJK REACTIES en PLAATS UW REACTIE
  1. Door Anneke Pereboom op 14 januari 2021 om 19:42

    Kun je ook aangeven welke waarden je moet aangeven bij exporteren vanuit Lightroom? Ik heb nu standaard 300 dpi, maar dat was toch te laag voor een vergroting van 40 x 60 op canvas. Ik heb een mft-camera met 16 megapixel.

    1. Door Erik Derycke op 15 januari 2021 om 10:06

      In theorie heeft een MFT-camera met 16MP voldoende pixels voor een 40×60 (lange rand 60 cm = ong. 24 inch, lange rand van een 16mp-opname is 4600 pixels dus 4600/24 = 190 ppi). Maar een MFT-sensor is kleiner en dus wordt het beeld dat de camera vastlegt in verhouding meer ‘vergroot’ dan een APS-C of full-frame sensor voor een afdruk op hetzelfde formaat, ook onscherpte wordt daarbij uitvergroot. Een oplossing kan zijn de foto softwarematig te vergroten, daarbij worden extra pixels gecreëerd. In LR doe je dat door in de Exportdialoog de optie ‘Niet vergroten’ uit te vinken en de gewenste dimensie in te voeren, bv met de opties: Passend maken – Lange rand – 60 cm – 250 of 300 pixels per inch.
      We zullen daar in een volgend artikel dieper op ingaan.

  2. aanvulling: ik had vorig jaar een bijzondere situatie er was een grote afdruk nodig die wel van heel dichtbij bekeken zou worden. Folie voor op een tafel. Dus de afdruk van 2×1 meter wordt van af 40 cm bekeken Ik heb megapixel van topaz gebruikt dan kun verder vergroten dan in ps. Waar de grens ligt weet ik niet, maar het resultaat was super.

  3. Door Theo van Houdt op 6 januari 2021 om 09:11

    Duidelijk verhaal, maar hoe groot kan je gaan door de foto in Photoshop of Lightroom te vergroten?

    1. Door Marijn Heuts op 6 januari 2021 om 09:54

      Dat was inderdaad een aanvulling die ik wilde geven. Volgens mij is verdubbelen van de resolutie zo’n beetje maximaal, voordat je het echt gaat zien. En dat vergroten doe je best in stapjes en niet in een keer. Je zou het eens kunnen testen in Photoshop. In een keer verdubbelen, of steeds een beetje er bij, en dan vergelijken.

      Los daarvan is er veel winst te behalen met een juiste verscherping voor print. Dat is iets waar heel veel mensen aan voorbij gaan en dat is echt zonde.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *