HOME < PRAKTIJK < TUTORIALS
tutorials

Het geheime wapen van Lightroom – deel 2

In Deel 1 zijn er 8 manieren onthuld om je workflow in Lightroom te vergemakkelijken met de Alt/Option toets. Deze keer gaan we nog een stapje verder met 10 extra mogelijkheden.

Het geheime wapen van Lightroom – deel 2
Option op de Mac of Alt bij Windows. Er zit meer achter deze toetsen dan je verwacht. Fotograaf: Jowan Iven

We zijn nu dus bij Deel 2 aangekomen en tellen gewoon door waar we met de nummering van Deel 1 waren geëindigd.

9. Verwijderen van Vlek verwijderen

Het schaartje geeft aan dat je een vlekcorrectie weer gaat verwijderen. Fotograaf: Jowan Iven

Dat klinkt lekker tegenstrijdig. Toch wordt het logischer wanneer je de uitleg hebt doorgenomen. Een van de hulptools die in Lightroom ter beschikking staat is het verwijderen van die hinderlijke sensorvlekken. Via de Q toets ben je daar supersnel. Lightroom kiest dan automatisch een gedeelte uit de foto als bron, om de sensorvlek te vervagen. Mocht je “vlek verwijderen” toch ongedaan willen maken dan klik je op dat bewuste punt en daarna op delete. Of je klikt erop met de rechtermuistoets. Gevolgd door het selecteren van “verwijderen” in het pop-up menu. Dat volstaat om de aanpassing te laten verdwijnen.

Niet dat je er heel veel tijd mee gaat besparen, toch is de Alt/Option toets hier wel handig. Tijdens het inhouden van deze toets verschijnt er een schaartje. Mik op de gewenste aanpassing en de “verwijderde vlek” zal verwijderd worden. Zie je? Zo onlogisch is de titel niet.

10. Verloop aanpassen van het gradueel filter

Het centrum van het gradueel masker blijft nu mooi op zijn plek. Alweer een handige toepassing voor de Alt/Option toets. Fotograaf: Jowan Iven

Met sneltoets M heb je zojuist een gradueel masker geïnitieerd en sleept dit naar de perfecte positie in de foto. Mocht je het gradueel masker exact horizontaal willen neerzetten dan volstaat het om tijdens het slepen de shift toets in te houden. Verticaal werkt dit trouwens ook.

Zo, het masker staat op de juiste positie maar je bent niet helemaal tevreden met het verloop. Via de buitenste lijnen van het masker kan het verloop aangepast worden maar dan verschuift het centrum weg van de plek die zojuist zorgvuldig is gekozen. Simpelweg Alt/Option ingedrukt houden en het centrum blijft precies daar waar je het wilde hebben.

11. Inverteren van gradueel filter

De onderste lijn oppakken en door het centrum naar boven bewegen is genoeg om het masker te inverteren. Wel ondertussen de Alt/Option toets ingedrukt houden. Fotograaf: Jowan Iven

Voorgaand trucje heeft nog een bijkomend effect. Het centrum werd met de Alt/Option toets vastgepind op een locatie. Klik op toets O om het verloop (rood masker) zichtbaar te maken. In de foto is dat nu het onderste gedeelte. Beweeg nu de buitenste lijn in tegengestelde richting. Zodra je het centrum bent gepasseerd is het masker geïnverteerd. Het rode masker ligt nu over het bovenste deel van de foto. Opnieuw een klik op O om het rode masker onzichtbaar te maken.

12. Snel aanpassen van gradueel filter bewerkingen

De twee pijltjes geven aan dat je de toegepaste bewerking kan versterken (muis naar rechts) of verminderen (muis naar links). Fotograaf: Jowan Iven

Het gradueel filter staat op de juiste plek en via het bewerkingspaneel heb je een serie bewerkingen losgelaten op het filter. Bij nader inzien ben je niet helemaal tevreden met die aanpassing, dat overkomt ons allemaal. Wanneer je aanpassingen in zijn geheel verder wilt aanzetten of juist verminderen, dan is er een snelle truc. Houdt de Alt/Option toets in en beweeg de muis exact over het bolletje in centrum van het masker. Nu verschijnt er een dubbele pijl. Klik op de linkermuistoets en beweeg de muis naar links of naar rechts om alle aanpassingen in het maskerpaneel te verminderen of te versterken. Handig toch?

13. Snel aanpassen van radiaalmasker bewerkingen

Zoals we onder het vorige punt het gradueelmasker snel konden aanpassen geldt dat natuurlijk ook voor het radiaalmasker. Houdt de Alt/Option toets in en beweeg de muis exact over het bolletje in centrum van het masker. Nu verschijnt er een dubbele pijl. Klik op de linkermuistoets en beweeg de muis naar links of naar rechts om alle aanpassingen in het maskerpaneel te verminderen (links) of te versterken (rechts).

14. Verander de kwast in een gum

Even een gecombineerd beeld om de verschillen weer te geven. Kwast (links) en gummetje (rechts). Fotograaf: Jowan Iven

Met sneltoets K (K van Kwast) heb je direct het aanpassingspenseel klaar voor gebruik. In het aanpassingspaneel is er de mogelijkheid om op “wissen” te klikken zodat het penseel in een gum verandert. Dat zijn extra muisbewegingen die je je kunt besparen. Gewoon de Alt/Option toets blijven indrukken is genoeg om van het penseel , of moet ik kwast zeggen, tijdelijk een gummetje te maken.

15. Highlights zichtbaar maken

De uitgebeten highlights zijn direct zichtbaar door gebruik te maken van de Alt/Option toets. Fotograaf: Jowan Iven

Uitgebeten highlights willen we veelal voorkomen, daar is alle detail verdwenen. Maar hoe weet ik nu waar de plekken met uitgebeten highlights in de foto zitten?

Houd de Alt/Option toets in terwijl je een van de schuifjes “belichting”, “hooglichten” of “witte tinten” beweegt. Het beeld wordt helemaal zwart, uitgezonderd de uitgebeten plekken. Die vertonen de kleur die is uitgebeten. Wanneer alle kleuren zijn uitgebeten verschijnen er witte vlekken in beeld.

16. Dichtgelopen zwarten zichtbaar maken

Nu worden de dichtgelopen zwarten weergegeven met een witte achtergrond. Fotograaf: Jowan Iven

Bij dichtgelopen zwart werkt het een tikkeltje anders. Bij deze optie verschijnt er een volledig wit beeld. Nu functioneert de Alt/Option toets bij “schaduwen”, “zwarte tinten” en bij ”nevel verwijderen”. De dichtgelopen zwarten, waar geen enkel detail meer in te herkennen valt, worden ook nu met een kleurtje aangegeven. Of plaatselijk volledig zwart als alle kleuren zijn dichtgelopen.

17. Verscherping

Met de Alt/Option toets, in combinatie met het masker, kan je fijn afstellen tot hoever het onderwerp wordt verscherpt terwijl de achtergrond met rust wordt gelaten. Fotograaf: Jowan Iven

De juiste balans zoeken tussen verscherping en ruis vermindering kan een lastige zijn. In het algemeen kijkt men het liefst naar een fijne scherpe foto zonder artefacten en geen of acceptabele ruis. Door de Alt/Option toets te gebruiken bij verscherpen verschijnt er een monochroom grijs beeld bij “hoeveelheid”, “straal” en “details”. Zoom in naar 1:1 om je foto optimaal te kunnen beoordelen.

Door het monochrome beeld word je niet afgeleid van de kleuren in de foto en is beter zichtbaar waar de grenzen liggen van acceptabele bewerkingen. Schakel af en toe tussen kleur en monochroom om het proces in de gaten te houden. Bij “masker” gebeurt er iets anders. Met de Alt/Option toets ingehouden en het schuifje helemaal naar links verschijnt een volledig wit beeld. De instellingen van de drie erboven gelegen schuifjes worden over het gehele beeld toegepast. Beweeg langzaam naar rechts en er ontstaan zwarte delen in de foto. Dat zijn de delen die met rust worden gelaten. Zo kan je fijntjes de grens opzoeken tussen detail in je onderwerp zonder die vage achtergrond mee te verscherpen.

18. Ruisvermindering

Onder het kopje ruisvermindering werkt de Alt/Option toets bij alle 3 de schuifjes op vergelijkbare wijze. Echter vind ik de toepasbaarheid hiervan een heel stuk minder praktisch omdat de aanpassingen heel lastig zichtbaar zijn.

Dit was hem alweer. Het geheime wapen van Lightroom is geen geheim meer. In de twee delen dat het artikel groot is, staat in basis uitgelegd wat de Alt/Option toets voor je kan betekenen. Lightroom heeft voor verschillende functies meerdere mogelijkheden om tot hetzelfde resultaat te komen. Daar ben ik bewust spaarzaam op ingegaan om het geheel compact te houden. Ik ben benieuwd hoeveel nieuwe toepassingen van Alt/Option jij voortaan gaat gebruiken. Of is er zelfs een die de revue niet is gepasseerd? Laat gerust een reactie achter met jouw bevindingen!

Mocht je het vorige deel met de eerste 8 tips nog na willen lezen? Dat kan hier.

Deel dit artikel


4
REACTIES
BEKIJK REACTIES en PLAATS UW REACTIE
  1. Door Bert Faber op 23 oktober 2019 om 07:42

    Hee, pssst, heb je ook geheime wapens voor Capture One?

    1. Bert, die zijn pas echt geheim. Zelfs Capture One weet die niet 😉

      1. Door Bert Faber op 23 oktober 2019 om 13:14

        Ikke wel😇

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *