HOME < INSPIRATIE < COLUMN
columns

Hoe word je natuurfotograaf?

Wekelijks – ongelogen! – krijg ik mailtjes met de vraag ‘hoe word ik natuurfotograaf?’. Mailtjes van studenten van diverse fotografie-opleidingen, van middelbare scholieren die bezig zijn met een beroepenproject, van basisschool leerlingen die heerlijk voor zich uit dromen en van mensen die het roer om willen gooien. En daarom, als mooie kerstgedachte, heb ik besloten om mijn geheimen prijs te geven en mijn tips openbaar te maken. Zie hier: de 12 talenten van de natuurfotograaf!

Hoe word je natuurfotograaf?
Natuurfotograaf is meer dan met een paar dure lenzen naar mooie plekken gaan... Fotograaf: Silvia Blom

De 12 gezichten van de natuurfotograaf

Om natuurfotograaf te kunnen worden moet je 1) kunnen fotograferen en 2) veel duur materiaal hebben. Dat is vaak wat ik hoor en wat men denkt. Natuurlijk weten wij wel beter, immers met een beetje plaatje schieten kom je er niet. Als natuurfotograaf moet je veel meer kunnen en kennen om van je vak een succes te kunnen maken en veel mensen vergeten dat. Daarom heb ik voor iedereen die zich aan het oriënteren is op dit romantische vak de 12 belangrijkste talenten eens op een rijtje gezet.

#1 de freubelaar

Je kunt alles kopen wat je hartje begeert maar dat is voor natuurfotograaf natuurlijk niet genoeg. Hoe meer je fotografeert, hoe specifieker de spullen die je wilt hebben. Lenzen zijn nog wel te koop, evenals camera’s. Maar dé perfecte tas bestaat niet en als échte natuurfotograaf gaat meteen na aankoop de schaar erin om na een middag knippen, rijgen, prutsen en naaien een volledige op maat gemaakte rugzak te hebben!

De naaiende freubelaar, een belangrijk maar zeer ondergewaardeerd talent van de natuurfotograaf. Fotograaf: Johan van der Wielen

#2 de doorzetter

Nee, het lukt niet meteen. Als je niet van doorzetten houdt, zou ik niet verder lezen en een ander hobby gaan zoeken. Als je iets wil moet je doorzetten, vaak opnieuw gaan, frusti onverrichter zake huiswaarts keren om de volgende keer toch weer opnieuw te gaan. Denk maar aan de wijze woorden van Winston Churchill: “Succes is het vermogen om keer op keer te falen zonder daarbij je enthousiasme te verliezen.” En zo ‘faal’ ik mij een weg naar de top.

Doorzetten is doorgaan nadat je erachter komt dat beide schoenen van je waadpak lek zijn. Fotograaf: Johan van der Wielen

#3 de doe-het-zelver

Een échte natuurfotograaf heeft natuurlijk een passend vervoersmiddel, geen klein autootje maar een terreinwagen die hem van hier naar Noordkaap brengt. En niet met teveel elektronica… dat kan alleen maar stuk. Maar mocht er iets stuk zijn dan moet je natuurlijk alles zelf kunnen maken want midden in de natuur komt geen wegenwacht je helpen…

Hoe was het ook alweer? Oh ja.. kan iemand mij de hamer aangeven? Fotograaf: Johan van der Wielen

#4 de EHBO’er

In de rimboe ben je helemaal op jezelf aangewezen. Het grote gevaar is dat er iets gebeurt terwijl je midden in de uitgestrekte Taiga op pad bent voor Nationale Geographic. Velen staan er niet bij stil maar als natuurfotograaf dien je volwaardig EHBO’er te zijn. Om te laten zien hoe ver je medische kennis dient te reiken hier een voorbeeld uit de praktijk:

#5 de werkvoorbereider

Iedere klus begint met een goede voorbereiding zoals kennis van natuur (heel belangrijk, wordt meestal voor het gemak vergeten maar zonder natuurkennis heb je geen idee wat je aan het doen bent of… wat je juist wilt fotograferen!), kennis van techniek, kennis van materiaal en kennis van weer. Zómaar op een middagje de natuur ingaan en dan denken dat je beelden schiet waar klanten om vechten is er niet bij.

Voorbereiding: zorg ervoor dat je op precies de goede plek het voer legt en dat je voorbereid bent voor als de vogel komt! Fotograaf: Finn Snaterse

#6 de 4 sterren kok

Een natuurfotograaf werkt niet van 9 tot 17, de gouden uurtjes zijn zelden op ARBO tijden en de mooie plekken bijna nooit per snelweg te bereikbaar. Om op het goede moment op de goede plek te zijn ga je vaak hondsvroeg op pad, maak je lange voettochten, heb je uren lang van niets doen, wordt je wachten beloond met maar af en toe perfecte omstandigheden en maak je dagen die langer zijn dan menig ander beroep wist dat er uren in een dag zitten. Je zit niet thuis met een kopje koffie en een croissantje de krant te lezen en bent ‘s avonds niet voor de piepers thuus. En dus zul je voor jezelf moeten zorgen, in het veld, onder barre omstandigheden.

haute cuisine: loimulohi, oftewel verse zalm aan het vuur geroosterd. Fotograaf: Finn Snaterse

#7 de creatieveling

NXT LVL komt inmiddels misschien je strot uit maar als natuurfotograaf moet je wel vernieuwend blijven/zijn. Voor je het weet vraagt een willekeurige amateur aan je “wat is nou jouw handtekening aan die foto?”. Vernieuwen is het devies, anders dan anderen, telkens een stap verder, de concurrentie voorblijven, je eigen ‘trucjes’ bedenken en dus vooral… creatief zijn. Dus beweeg, dynamiek’, draai, helios’, zwart/wit’, double exposure, inverteer, spiegel en hups jezelf naar de top! Hier mijn creatieve uitvinding:

#8 de marketeer

Om een succesvol fotograaf te zijn hoef je niet te kunnen fotograferen, maar moet je marketing studeren”  is één van mijn ‘beroemde’ uitspraken. Succes hebben door mooie plaatjes maken werkte in de vorige eeuw, in deze eeuw moet je jezelf verkopen. Jij moet klanten ervan doordringen dat jij goed bent, dus schreeuw het uit op social media, bazuin rond op Facebook hoe geweldig jouw leven is, doe op Instagram alsof je het zó druk hebt met al je opdrachten en deel uitgebreid van ieder (klein?) succesje alsof je de Zilveren Camera gewonnen hebt!

Hoe voelt dat nu meneer de natuurfotogoraaf? Geflankeerd door twee jonge schone dames? Fotograaf: Profytodsd Tulpenfestival 2017

#9 de materiaal kenner

Lenzen kopen is één ding maar weten hoe je ze moet gebruiken is wat anders. Een goed fotograaf grijpt blind naar alle knoppen, weet in iedere omstandigheid al bij voorbaat hoeveel stops hij over of onder moet belichten, kent alle minimale scherpstelafstanden uit zijn hoofd, en kan – als hij een beeld in zijn hoofd heeft – je vooraf al noemen waar hij gaat staan, bij welk licht, op welk tijdstip, met welke lens en welk diafragma. Kortom, de camera is een verlengstuk van de fotograaf.

Geen lens geeft zo duidelijk aan wat de bedoeling is als een ‘fisheye’ lens. Fotograaf: Marloes Kaal

#10 the International Award Winning Master Nature Photographer

Zonder deze titel tel je niet meer mee … je moet een enorme staat van dienst hebben als het om internationale prijzen gaat in (liefst gerenommeerde) fotowedstrijden. Dus investeer je arm in wedstrijden, als je even googled zijn er gelukkig meer wedstrijden te vinden dan er fotografen zijn. Als je maar ergens op de wereld ‘highly commended’ bent is al voldoende, je mag zelfs met de eer strijken als je semi finalist bent, als je maar genoemd wordt. Dan is het goed promoten op je website en je kunt jezelf International Award Winning Master Nature Photographer noemen… net echt.

Hou wel rekening met alle bijkomstigheden aan het beroemd zijn zoals het uitdelen van handtekeningen aan al je fans. Fotograaf: Richard Verduin

#11 de babbelkont

Fotograferen is al lang niet meer het belangrijkste. Als befaamd fotograaf trek je erop uit, ga je naar je fans, hou je lezingen en vertel je over je werk. Je moet mensen overtuigen dat jouw beelden goed zijn en daarvoor moet je naar ze toe. Dus fotograaf-on-tour, je eigen tournee met een avondvullend programma, zorg voor entertainment en maak naam.

Klinkt misschien raar maar ik was best onder de indruk mijn eigen beeld 9 meter hoog achter mij te zien tijdens het Lowland Fotofestival 2017 Fotograaf: Henk Muijs

Op zoek naar inspiratie? Kijk bijvoorbeeld eens naar mijn grote voorbeeld: Peter Lik.

Wat Peter Lik in de hitte kan, kan ik in de vrieskou… da’s pas ècht stoer! Fotograaf: Johan van der Wielen

#12 de passievolle genieter

Misschien ben je verbolgen over mijn tips en talenten, misschien vind je dat ik mijn vak niet serieus genoeg neem, maar neem van mij aan dat ik, naast alle lol, met ontzettend veel passie mijn vak beoefen. Voor alle haters, je moet niet alles té serieus nemen maar natuurlijk zitten er wel kernen van waarheid in. Het idee van een camera kopen, een paar workshops volgen, mooie foto’s maken en daarmee in de wereld van de natuurfotografie te stappen is echt niet meer reëel. Er zijn in Nederland zó ontzettend veel – hele goede – natuurfotografen dat het niet makkelijk zal zijn om je hoofd er financieel mee boven water te houden. En je moet je ook afvragen of je dat ook wel wil. Want beroepsfotograaf betekent ook dat je opdrachten móet doen, ook als je ze niet leuk vindt. Het betekent ook dat veel tijd kwijt bent met acquisitie, leuren, administratie, financiën, offertes en vooral… leren omgaan met teleurstellingen. Het is een vak met een hele lange adem en maar weinig verdienen (een aantal zeer succesvolle natuurfotografen daargelaten).

Terwijl als hobbyist (ik zeg expres niet ‘amateur’) kun je je volledig overgeven aan je passie zonder je te hoeven conformeren aan wie dan ook. Je hele ziel en zaligheid stoppen in je eigen projecten en alleen die beelden maken die jij wilt. En daarom is het belangrijkste talent die van de passievolle genieter, diegene die met volle teugen de natuur in zich opneemt en zich laat onderdompelen in wat de natuur hem biedt. Amen.

Oh ja… als je je dan zorgen maakt over je financiën? Wordt dan net als ik geen ZZP’er maar ZMWV’erZelfstandige Met Werkende Vrouw 😉

Ik wens je voor 2018:

Veel inspiratie, creativiteit, het beste weer en het mooiste licht!

Ik ben beroeps natuurfotograaf: druk, arm maar zielsgelukkig! Fotograaf: Johan van der Wielen

Deel dit artikel


25
REACTIES
BEKIJK REACTIES en PLAATS UW REACTIE
  1. Leuk stukje heb jij er van gemaakt.
    Je was nog vergeten ZMWV’er zonder kinderen 😉

  2. Bedankt Johan voor alle waardevolle tips. Als PNFMVB-er (Professioneel Natuur Fotograaf Met Voltijd Baan-erbij), zie ik dat ik nog een paar essentiele skills ontbeer. Om te beginnen ga ik zo spoedig mogelijk werken aan mijn hupsje rond de boom. Natuurlijk wil ik de lat hoog leggen op 1/200 seconde ;-). Dat wordt dan mijn handtekening, tenminste als ik niet struikel tijdens het proces.

    1. Oeh… hij gaat er weer een tandje overheen, weet wel dat het ‘wiel’ mijn uitvinding blijft hè ‘-)

      struikelse 😀

  3. Door Gert-Jan op 23 december 2017 om 19:08

    Hoi Johan

    De humor spat van je schrijfsel af.Leuk. Dat houd het leesbaar .fijne kerstdagen en een fotogeniek 2018 toegewenst

    1. dank je wel… wens jou ook het beste!

  4. Zou je de volgende keer je armpit willen scheren? Ziet er apart uit als je de foto naar rechts draait.

    1. haha… waar kijk jij naar… je hoeft de foto niet te draaien 😉

    2. Zal er mooi uitgezien hebben onder je dashboard ?

      Jij ook een fijn 2018.

      1. absoluut… was geen geintje deze foto maar pure ernst

  5. Ik denk dat zulk soort delicate operatietechnieken niet als gewone sterveling zijn uit te voeren. Daar is simpelweg een professional voor benodigd. Zou wel de volgende keer zorgen voor een lieftallige assistente voor het geval het een keer gruwelijk uit de hand loopt. 🙂
    Geinige column.
    Groet, Sjors

    1. En als het met fotograferen niks meer wordt kun je altijd nog bij het Nationale Ballet solliciteren. Met zo’n “om de boom heen hupjes” moet dat zeker lukken.

    2. haha… ja, het was een gok zo alleen… maar ja, in de wildernis heb je nou eenmaal weinig lieftallige assistenten 😉 Dus moet je wel

  6. Hi

    Leuk stuk weer…de creativiteit spat er weer vanaf…als ook de lol…….dat gun ik je in 2018……..veel lol.

    1. Je moet je vak zeker serieus nemen maar sommigen nemen het in mijn ogen een beetje té serieus en vergeten het plezier maken … en daar ga ik voor!

  7. Door Chantal van Dooren op 22 december 2017 om 08:07

    Leuk geschreven Johan…ook voor jou het allerbeste in the NXT year! Ik blijf voorlopig lekker die happy hobbyist die kan genieten van zichzelf en kan leren van de beelden, blogs en commentaren van alle profs in het natuurfotografie vak…Thanks 4 that!

    1. Heerlijk toch, zonder enige vorm van ‘moeten’ je passie kunnen volgen? Blijf dat volhouden!

  8. Ha Johan, zou je voor mij punt 12, hoe wordt je een zeer succesvol natuurfotograaf, verder kunnen uitdiepen? Zoals je zegt de markt zit vol met hele goede natuurfotografen, maar aan zeer succesvolle natuurfotografen is nog een schaarste. Daar liggen dus de kansen! Hoor het graag van je.

    1. Het ligt in mijn ogen aan de definitie van ‘succesvol’ … is dat geld verdienen? Is dat wedstrijden winnen? Is dat likes op social media? Is dat herkend worden op straat en handtekeningen uitdelen tijdens festivals? Of is dat je eigen passie kunnen volgen, doen waar je goed in bent en er beter in worden en vooral veel plezier hebben in zowel natuur als fotografie?

  9. Door Jacqueline de Groot op 22 december 2017 om 07:43

    Leuk stukje, Johan!
    Ik vermoedde wel dat er veel kwam kijken bij een dergelijke job, maar kijk er na het lezen hiervan nóg meer naar op!
    Je filmpje over het wiel bij de berkenboom zou ik graag begrijpen. Maar..hoe kun je in 1/20 seconde rond een boom hippen? Is het een meervoudige opname? Misschien hele domme vragen hoor. Ik houd er zelfs rekening mee dat je ons voor de gek houdt…
    Ik ben benieuwd naar je reactie.
    Fijne dagen!
    Jacqueline de Groot

    1. Oh dat was niet mijn doel hoor, ‘ertegenop kijken’. Maar ik merk wel dat veel mensen het beroep van natuurfotograaf zien als een soort eretitel. Hoe mooi het werk ook is… het is wel gewoon ook ‘werk’.
      Over het filmpje, wat je ziet is wat er gebeurt… ik hou je niet voor de gek! Ik heb tijdens mijn ‘hupsen’ meerdere foto’s gemaakt met ieder 1/20 sec. en door de beweging rond de boom in combinatie met de relatief lange sluitertijd ontstaat een draaiing in de foto. Natuurlijk is er maar één van de vele echt gelukt, daarom ook meer foto’s maken. Máár – ongelogen! – de eerste foto die je ziet ná mijn hupsen is ook daadwerkelijk één van de foto’s die tijdens het maken van het filmpje is gemaakt! Erewoord!

      1. Door Jacqueline de Groot op 22 december 2017 om 12:28

        Dank voor je reactie, Johan!
        Zeker na lezing hiervan weet ik dat het hard werken is als beroeps(natuur)fotograaf! Boven het maaiveld uitsteken vergt continue inspanning. Ik hobby lekker verder en ga jouw boomdans zeker een keer uitproberen!
        Fijne dagen!

        1. heel goed en veel succes in 2018!

          1. Door Jacqueline de Groot op 23 december 2017 om 09:45

            same2U!!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *