HOME < VERDIEPING < ACHTERGROND
achtergrond

Maak een verschil

Dat natuurfotografie leuk is zal ik hier op natuurfotografie.nl niet hoeven uit te leggen. Er worden dagelijks onnoemelijk veel nieuwe natuurfoto’s gemaakt over de hele wereld! Naar aanleiding van mijn fotoserie over strandafval werd mij gevraagd om iets over de ecologische footprint van de fotograaf te vertellen. Helaas komt de natuurfotograaf er dan niet altijd goed van af!

verschil
Regelmatig laten we onze footprints achter op het strand. Fotograaf: Mart Smit
Delen

Regelmatig lezen we extreme verhalen over verstorende fotografen die vossen voeren of zelfs fotografen die dieren vastbinden. En dan hebben we het nog niet over onze manier van verplaatsen, met auto’s en vliegtuigen reizen we over de hele wereld om dat ene plaatje te maken. Gelukkig zijn er manieren waarmee je deze nadelige effecten enigszins kan compenseren, zoals de stichting ‘Trees for All’ die je kan inschakelen om de uitstoot van je vlucht te compenseren met het planten van bomen. Toch kan je als fotograaf meer doen dan dat, met jouw foto(‘s) kan je ook een verschil maken!

Strandafval

Als kustbewoner kom ik vrijwel dagelijks op het strand. Niet alleen om een mooie foto te maken, maar ook om samen met mijn vriendin de hond uit te laten of gewoon even met de wind in het haar de zinnen te verzetten. Ik kom dan echt van alles tegen. Mooie dingen als eikapsels van roggen of haaien, laatst vond ik op Schiermonnikoog zelfs nog het oudst levende dier op aarde, de noordkromp. Helaas vind ik nog vaker dingen die ik liever niet tegenkom. Doppen van flessen, visnetten en ook heel veel ballontouwtjes. Eerder zou ik dergelijk menselijk afval in mijn foto’s altijd buiten beeld laten zodat alleen de pure schoonheid van het strand overblijft. Na vaker en vaker spullen te hebben opgeruimd uit mijn landschapsfoto’s kwam ik tot het besef dat ik zo een verkeerd beeld laat zien. Iedereen zou juist moeten zien hoeveel troep hier ligt! In plaats van een fotograaf die slechts een mooie foto van het strand wilde maken, werd ik een fotograaf die met zijn foto’s iets onder de aandacht wilde brengen. Namelijk het afvalprobleem!

verschil
Naast veel natuurlijke dingen als schelpen vind ik helaas meer menselijk afval. Fotograaf: Mart Smit

Plastic , plastic en nog meer plastic

Maar liefst 8 miljoen ton aan plastic belandt elk jaar in zee. Dat kun je vergelijken met 13 plastic zakken per meter kustlijn over de hele wereld. Slechts een klein deel drijft in de welbekende plastic soep, een nog veel groter deel ligt gefragmenteerd tot gevaarlijk kleine stukjes op de bodem van de oceanen. De gevolgen zijn dramatisch en nog steeds onderbelicht. De chemische bestanddelen komen in het voedselsysteem doordat plastic aangezien wordt voor voedsel. De kleinste deeltjes worden zelfs onbewust ingeademd bijvoorbeeld door mosselen.
Nu plastic steeds vaker gescheiden wordt merk je pas hoeveel plastic afval een mens produceert. Vrijwel alles wat je koopt bevat plastic. Je hebt ook onbekendere plastics die bijvoorbeeld als kleine bolletjes in tandpasta zitten, maar ook de plasticdeeltjes die bij het wassen van synthetische kleren vrijkomen.
De hele zee zit vol plastic, het lijkt een probleem dat groter is geworden dan wij aankunnen. Door maagonderzoek bij noordse stormvogels weten we meer over de hoeveelheid plastic in zee. De publieke bewustwording van het afvalprobleem lijkt een positief effect te hebben, want er is een dalende trend van plastic in de magen van deze vogels. Dat biedt wel hoop, maar er is nog geen reden voor een feestje. Nog altijd heeft liefst 93% van alle onderzochte noordse stormvogels plastic in hun maag.

verschil
Deze noordse stormvogel had een plastic zak aangezien voor voedsel en is daardoor verstopt geraakt. Fotograaf: Mart Smit

Jouw foto maakt een verschil

Ik ben overtuigd van de kracht van beelden als een sterk middel, mits op de juiste manier gebruikt, om zaken onder de aandacht te brengen. Mooie natuurfoto’s zijn belangrijk om te laten zien wat voor natuurschoon er nog over is dat het waard is om te beschermen. Maar met foto’s van alleen schoonheid bereiken we naar mijn mening slechts het omgekeerde. Natuurfotografie is immens populair en door al die mooie natuurbeelden zou je haast denken dat het wel meevalt met al die milieuproblematiek als klimaatverandering, natuurfragmentatie of het grote afvalprobleem.

We hebben meer natuurfotojournalisten nodig die tonen hoe de situatie er in de natuur echt voor staat. Onlangs heeft de ‘Zilveren Camera’ een statement gemaakt door de milieucategorie te verwijderen wegens te weinig journalistieke kwaliteit. In een tijd waarin de natuur erg onder druk staat moet er wel voldoende bewijsmateriaal zijn. Daarom doe ik graag een oproep aan alle natuurfotografen: Ook jouw foto kan een verschil maken! Blijf vooral doorgaan met het tonen van de mooie natuur, maar spring ook in de bres voor dat stukje natuur en zoom ook eens in op de gevaren.

verschil
Ook jouw foto kan een verschil maken! Fotograaf: Mart Smit

Wat kan ik bereiken?

Het effect van een natuurfoto is haast niet te meten. Het zou wel erg makkelijk zijn om te denken dat mijn afvalfoto’s er voor zorgen dat mensen minder plastic gaan gebruiken of hun afval beter gaan scheiden. Door het maken van die foto’s heb ik echter wel de kans gekregen om het probleem diverse keren toe te lichten. Zo heeft er een expositie van 15 foto’s van afval in Ecomare gehangen en worden mijn foto’s gebruikt als campagnemateriaal door Stichting de Noordzee. In diverse presentaties licht ik het afvalprobleem aan de hand van mijn foto’s toe en ook via deze site kan ik nu mijn boodschap weer uitdragen. Alle beetjes dragen bij aan de bewustwording van dit probleem. Ik ben als fotograaf graag in de natuur en voel me dan ook verantwoordelijk om problemen die ik zie door middel van beeld aan de buitenwereld te tonen. Zo hoop ik bij te dragen aan verbetering en nog heel lang dagelijks voet te zetten op ‘mijn’ strand en uiteindelijk zelfs meer schelpen te vinden dan plastic!

verschil
Regelmatig laten we onze footprints achter op het strand. Fotograaf: Mart Smit

Deel dit artikel


4
REACTIES
BEKIJK REACTIES en PLAATS UW REACTIE
  1. Door Arno ten Hoeve op 4 april 2017 om 09:43

    Goed verhaal, Mart!
    Groeten Arno

  2. Mart, ik ik ben het helemaal met je eens. We moeten iets aan doen aan de ‘verrommeling’ van het milieu. Van ons milieu. Ik zeg expres verrommeling en geen ‘plastificering’, want naast plastic materialen is o.a. drankverpakking ook een grote vervuiler. Kijk maar in de bermen buiten stad en dorp. Ook langs de snelwegen is veel afval te zien. De randen van onze samenleving, van onze cultuur worden als stortplaats gebuikt. Het is goed dat organisaties en individuele personen aandacht besteden aan het behoud van onze leefomgeving.
    Keep up the good work!

    1. Bedankt Jan, Helemaal eens! Overal treed ‘verrommeling’ op, en overal zijn er gevolgen.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *