Making of: Baltsende futen in de sneeuw

Ieder voorjaar is het weer genieten van de balts van de futen. Dit fascinerende schouwspel is al door veel natuurfotografen mooi in beeld gebracht. In dit artikel neem ik je mee in mijn pogingen om er een onderscheidend beeld van te maken.
Futen
Baltsende futen in de sneeuw. Fotograaf: Edwin Rem

Het baltsgedrag van de futen

Het baltsgedrag van de fuut (Podiceps cristatus) is zeer fascinerend en kent verschillende elementen. Het meest voorkomende element van de balts is het schudden met de kop als het mannetje en vrouwtje elkaar opzoeken. Futen blijven dit doen wanneer ze een paar vormen; het dient ter versterking van de paarband. Je kunt het ook nog zien nadat de eieren zijn gelegd. Een tweede element is de combinatie waarbij één van de futen een zogenaamde ‘kathouding’ aanneemt met enigszins opgerichte vleugels en de partner vlakbij opduikt en al kopschuddend hoog uit het water oprijst.

Futen
De zogenaamde kathouding waarbij de partner opduikt. Fotograaf: Edwin Rem

Een derde element bestaat uit het plotseling wegvliegen van één van de futen waarna de kathouding wordt aangenomen en de andere fuut met gestrekte nek komt aanzwemmen. Het meest spectaculair is echter de ‘wierceremonie’ waarbij beide futen na het kopschudden onderduiken en met plantenresten bovenkomen om met de borst tegen elkaar uit het water omhoog te komen. Al kopschuddend zakken ze vervolgens weer terug in het water. Het herkennen en voorspellen van deze gedragskenmerken helpt bij het maken van mooie beelden.

Futen
Bij het baltsen gaat er soms één van de futen als een speedboot vandoor. Fotograaf: Edwin Rem

Op zoek naar een onderscheidend beeld

Met al deze elementen zijn er genoeg uitdagingen om de futenbalts mooi in beeld te brengen. Dan gaat het natuurlijk om het vastleggen van mooie actiemomenten. Met de uitstekende autofocus en de vele beelden per seconde waarover de huidige camera’s beschikken is de kans op het vastleggen van die actiemomenten al groter. Voor meer onderscheidende beelden zoek ik vooral naar een mooie omgeving, mooi licht en sfeer. Fraai tegenlicht in de vroege ochtend geeft daarbij al iets extra’s waardoor opspattend water mooi mee kan doen in het beeld. Of de aanwezigheid van mist die bij een beetje tegenlicht al gauw sfeerverhogend werkt.

futen
Regelmatig wordt luid roepend kenbaar gemaakt dat een deel van de plas al bezet is. De mist geeft het beeld extra sfeer. Fotograaf: Edwin Rem

Wachten in de sneeuw

Hoewel de elementen tegenlicht en mist ook niet al te vaak voorkomen en het dan ook nog eens mee moet zitten met het gedrag en houdingen van de futen is het niet heel zeldzaam of onderscheidend. Die kans kwam er wel met een maartse sneeuwbui die in de verwachting stond. Baltsende futen in de sneeuw; als dat toch eens zou lukken! Met deze verwachting nam ik, ingepakt in een regenpak, weer plaats aan de waterkant.

Futen
Een flinke sneeuwbui geeft een extra sfeertje tijdens het baltsen van dit paartje dat nog vrij ver weg bleef. Fotograaf: Edwin Rem

Pas later in de ochtend begon het daadwerkelijk goed te sneeuwen. En dan hopen dat de futen evengoed in de stemming waren om te gaan baltsen. Gelukkig was er een stelletje dat voorzichtig begon, maar wel op een afstandje. Daardoor krijgt de sneeuw wat meer de aandacht in het beeld. Maar op een gegeven moment begon er ook een stelletje vrij dichtbij al kopschuddend elkaar te naderen. En uiteindelijk kwamen ze zo dichtbij elkaar dat de snavels elkaar kruisten. Daarmee had ik toch wel een mooi en origineel beeld van het fascinerende baltsgedrag. Een beeld dat in de photo challenge ‘Jouw ultieme guilty pleasure’ werd gewaardeerd met een eerste prijs.

Futen
De wierceremonie blijft het spetterend hoogtepunt van de balts. Tegenlicht laat de spetters mooier uitkomen. Fotograaf: Edwin Rem

 

 

Reageer op dit artikel

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze site wordt beschermd door reCAPTCHA en het Google privacybeleid en servicevoorwaarden zijn van toepassing.

Deze artikelen vind je vast ook interessant: