HOME < PRAKTIJK < APPARATUUR
apparatuur

Mirrorless or not mirrorless, that’s the question

Middenin de transitie van DSLR naar mirrorless ging ik op zoek naar de voor mij meest geschikte camera met een bescheidener budget dan voorheen. Ik wilde er niet meer al te veel geld aan kwijt. Een flinke uitdaging dus! Maar wat betreft fotoapparatuur heeft de tijd bepaald niet stilgestaan.

mirrorless
Fujifilm X-T3

Mijn ideale camera

De ideale camera voor mij en eigenlijk voor iedereen is de camera die alles kan en daarbij enigszins compact is. Dan kom je op de volgende eigenschappen uit:

  • Full frame met een hoge pixeldichtheid, ofwel lekker veel megapixels om mooie landschappen te kunnen maken en te kunnen croppen als een beestje eens te klein in beeld komt.
  • De camera moet een goede autofocus hebben om eventueel actie te kunnen fotograferen met een telelens.
  • Voldoende snelheid met minimaal 7, liever 8, beelden per seconde.
  • Voldoende dynamisch bereik.
  • Om meteen goed te beginnen liefst een mirrorless camera omwille van alle voordelen van een dergelijk systeem, ook wel systeemcamera genoemd.

Tot zover niks vreemds, iedereen wil een camera die alles kan. Helaas is dit een duur programma van eisen en zit je al snel naar de (semi)professionele camera’s te kijken. Eenmaal aan gewend doe je niet snel een stap terug. Of wel? Dit laat ik even in het midden en doe verslag van wat er allemaal voorbij is gekomen, samen met de nieuwste ontwikkelingen zoals onlangs op de Photokina gepresenteerd.

Mijn oude camera kon het allemaal, maar verandering van spijs doet eten. Bovendien was ik wat uitgekeken op de (overigens briljante) Canon- kleuren. Fotograaf: Bas Breetveld

Het grote mirrorless dilemma

De stappen die gemaakt worden in de techniek worden kleiner en kleiner bij het uitkomen van nieuwe DSLR’s. Nog voordat er een nieuw model uitkomt, weet je al wat er komen gaat en heb je het eigenlijk al gezien. De beeldkwaliteit gaat er nauwelijks nog op vooruit zoals in de beginjaren van de digitale fotografie het geval was. Nu de DSLR’s nauwelijks nog kuren vertonen en de beeldkwaliteit fenomenaal is, moet de industrie wel met iets nieuws komen, willen ze je nog een camera kunnen verkopen. We hebben eindelijk onze vrijwel perfecte full frame DSLR, dus de lat moet zeer hoog liggen! Een mirrorless camera biedt echter voordelen waar we niet omheen kunnen. Ik zet ze even op een rijtje:

Voordelen van een mirrorless camera

  • Bij een mirrorless camera gaan de autofocus en de lichtmeting direct via de sensor. Dit is altijd nauwkeuriger dan via een spiegel en prisma. Micro-adjustment van de autofocus is dan ook niet meer nodig!

  • Het geluidsniveau ligt veel lager door het ontbreken van een spiegel. Hier had ik heel erg graag gebruik van gemaakt bij het fotograferen van de uiterst schuwe bevers in de Biesbosch. Het geluid van een opklappende spiegel was ze maar al te vaak te veel, zeker bij de luide klappen van bijvoorbeeld een Nikon D3 of D4.

  • ‘What you see is what you get’ als je in de elektronische zoeker kijkt. Daarbovenop krijg je live het histogram te zien. Nooit meer naar de lichtmeter kijken, nooit meer een proefshot maken om het histogram te bekijken en nooit meer uitgebeten wit omdat je highlight-clipping ook direct in beeld hebt, geweldig!

  • Omdat er geen spiegel op hoeft te klappen bij iedere foto die je maakt, kunnen er veel meer beelden per seconde worden geschoten in burst-mode. Of de camera dit ook kan, ligt aan de snelheid van de processortjes aan boord, maar ook aan de opbouw en de grootte van de beeldsensor. Sommige merken zijn hier nog niet klaar mee. Hier kom ik zo meteen op terug.

  • Al met al is een mirrorless uitrusting lichter van gewicht en compacter.

  • Minder trillingen in de camera door het ontbreken van de spiegel.

  • De prijs moet nog een voordeel gaan worden op den duur. Assemblage technisch is een mirrorless camera goedkoper te produceren, afgezien van de elektronische zoeker. Een spiegelhuis met alle toleranties en afstellingen is ingewikkelder. Voorlopig betalen we nog ruim voor de gemaakte R&D kosten.

  • Als laatste: hét grote voordeel is dat de lens veel dichter op de beeldsensor zit door het ontbreken van het spiegelhuis. Dit maakt dat objectieven eenvoudiger gebouwd kunnen worden én beter. De beeldkwaliteit gaat er dus duidelijk op vooruit!!!

Ondanks alle bewegende delen in spiegelreflexcamera’s vertonen deze nog maar zelden storingen. De factor betrouwbaarheid vind ik dus niet direct een voordeel van de mirrorless camera. Mijn Nikon FM uit 1978 doet het ook nog steeds.

Nadelen van de mirrorless camera

  • Als nadeel van de mirrorless camera zou je het hogere energieverbruik kunnen noemen.

  • Het is even wennen aan de elektronische zoeker. Wanneer je handmatig belicht (in de M-stand) moet je de belichting al enigszins hebben ingesteld, wil je iets kunnen zien in de zoeker.

  • Het kost een flinke som geld om over te stappen van een DSLR naar een mirrorless systeem van gelijke kwaliteit en snelheid.

  • Aanbod van bijbehorende objectieven is bij sommige merken nog minimaal.

  • Gebruik van ‘oude’ objectieven i.c.m. een adapter is niet optimaal. De scherpstelmotoren en de bouw van de dergelijke lenzen zijn niet geoptimaliseerd voor mirrorless camera’s. En wie vindt een dergelijk lapmiddel niet irritant? Je maakt ook geen gebruik van het grootste voordeel: de betere beeldkwaliteit.

  • Snelheid van de autofocus en ‘burst rate’ bij sommige merken nog niet op orde.

  • In z’n algemeen kun je stellen dat sommige merken nog niet klaar zijn met deze techniek, waardoor je snel af zult schrijven bij het uitkomen van een nieuwer en beter model.

Meer voordelen dan nadelen dus. Dit geldt echter voor volledig uitontwikkelde camera’s en daar zijn er nog maar erg weinig van! De genoemde voordelen zijn er in veel gevallen (nog) niet. Wat is er op dit moment allemaal voor moois te koop op gebied van mirrorless? Even een kleine opsomming van de meest in het oog springende eigenschappen van de diverse merken. Geen uitgebreide lijsten van specs.

Sony A9

Sony A9

In 2017 lanceerde Sony de A9, terwijl ze natuurlijk al lang goed bezig waren met mirrorless. In deze camera zit iets unieks en zeer innovatiefs: de ‘stacked sensor.’ Deze bestaat uit twee gestapelde beeldsensoren. De bovenste BSI sensor zorgt voor het opvangen van het licht, de onderste leest deze sensor linea recta uit, i.p.v. uitlezing aan de zijkanten van de sensor. Deze techniek rekent bijna volledig af met het ‘rolling shutter’ effect en leest de sensor uit in 1/160 van een seconde!
Hier is Canon ook al jaren mee bezig voor hun medische divisie en zal ooit in de fotografie worden toegepast.
De A9 is zodoende heel erg goed bruikbaar zonder mechanische sluiter, toch zit deze er nog steeds in om het kleine beetje ‘rolling shutter’ dat er nog in zit te vermijden. Bij het flitsen schijn je ook nog niet zonder sluitermechaniek te kunnen. Het is echter goed mogelijk dat de sluiter ook een keer helemaal gaat verdwijnen en hebben we helemaal geen bewegende delen meer in de camera. De Sony A9 is ook de eerste mirrorless camera met een autofocus systeem dat zich kan meten met de snelste op aarde!
Zie hier mijn blog over de Sony A9 toen deze werd gelanceerd.

Sony A7III en A7RIII

Begin dit jaar heeft Sony de concurrentie nog verder op achterstand gezet met het op de markt brengen van de A7III. Deze camera heeft dezelfde specs als de A9 met 24 megapixels, echter geen ‘stacked sensor’ en ‘slechts’ 10 beelden per seconde, wat natuurlijk meer dan genoeg is. Dit allemaal voor de zeer redelijke prijs van €2299,- Ook dit is een mijlpaal. (Semi)professionele full frame camera’s met deze snelheden waren voorheen ondenkbaar voor deze prijs! Het blijft natuurlijk een smak geld met een paar leuke objectieven erbij.
Verder heeft Sony het pixelmonster de A7RIII met ruim 42 megapixels aan boord. De autofocus van deze camera is dan weer niet zo snel als van de A9 of de A7III.
Alle huidige Sony’s beschikken over ‘IBIS’, beeldstabilisatie op de sensor en over ‘eye AF’, hier mag je spreken over artificial intelligence. Het autofocus systeem vindt zelf ogen en stelt hier ook op scherp, bizar eigenlijk. Ze hebben op de Photokina aangekondigd dat ze dit systeem verder ontwikkelen zodat het ook ogen van dieren vindt en niet alleen van mensen.
Sony heeft een zeer solide en uitgebreid assortiment objectieven, met als klap op de vuurpijl de 400mm F/2.8 met een gewicht van minder dan 3kg(!), waar ze dit jaar mee op de markt verschenen. Dit is dus een zeer compleet systeem dat klaar is én redelijk betaalbaar mits je niet voor het topmodel en de 400mm F/2.8 gaat.

Nikon en Canon

Nikon Z6 en Z7

Na maandenlange geruchten en weken durende teasers van Nikon zelf, was het geen verassing meer dat Nikon met een mirrorless systeem zou komen. Meest opvallend is de enorme vatting met een binnendiameter van 55mm welke nieuw is voor dit systeem. Nikon gaat hier zeer hoge ogen mee gooien en natuurlijk is het ook een lange neus naar Sony, waarvan de vatting was ontwikkeld voor APS-C formaat en behoorlijk aan de kleine kant is. De supergrote vatting van de Nikon Z6 en 7 biedt mogelijkheden voor exotische, extreem lichtsterke objectieven, waarvan ze er al één hebben aangekondigd in de vorm van de Nikkor Noct, een 58mm F/0,95 objectief. Ook bij minder lichtsterke objectieven schijnt het een voordeel te zijn om ‘meer licht te kunnen pakken.’
Met veel glamour en marketing presenteerde Nikon de Z6 en de Z7, samen met een aantal fraaie objectieven. De Z7 is het pixelmonster van de twee met ruim 45 megapixels. De Z6 is de wat snellere uitvoering en heeft 24 megapixels meegekregen.
In de specs van Nikon staat dat de Z6 twaalf beelden per seconde kan schieten. Dit schijnt wat misleidend te zijn, hij haalt dit uitsluitend in de M-stand (op zich geen probleem dus) maar mogelijk zonder focus tracking en daar word je natuurlijk minder vrolijk van. Deze camera haalt slechts 5,5 beelden per seconde in de praktijk. Ook voor de Z7 geldt dat hij in de praktijk minder beelden per seconde haalt dan opgegeven in de specs.
De Z7 wordt op dit moment uitgeleverd aan de winkels en aan de mensen die een pre-order hadden geplaatst. Het is best teleurstellend dat de continu autofocus van beide camera’s niet echt goed/snel is in het volgen van bewegende onderwerpen. Zo bleek al meteen bij het feestje van de presentatie. Hier was zeer slecht licht e.d. dus er was nog hoop op verbetering bij het uitleveren van de definitieve productiemodellen. De eerste gebruikersrapporten laten echter hetzelfde zien. Misschien dat verdere firmware updates nog verbetering brengen? Bij statische onderwerpen schijnt het ‘spot on’ te zijn met de autofocus.
De meest belachelijk discussie op internet ooit is die over het ene kaartslot voor XQD-kaarten waar de Z6 en 7 over beschikken. Even googelen op ‘Nikon Z7 one cardslot’ levert 52.300 resultaten op. De Z6 en 7 hebben dus slechts één kaartslot waar een XQD-geheugenkaart in moet. Met een firmware update is de camera later geschikt voor de supermoderne CF-express kaart.
Samen met de nieuwe lenzen hebben we hier een fantastisch multimedia systeem dat zeer geschikt is voor trouwerijen en andere evenementen. Als allround camera voor de natuurfotograaf lijkt dit systeem nog niet geschikt, of je moet jezelf volledig toegelegd hebben op het maken van landschappen en hierbij over de hoogst haalbare beeldkwaliteit op full frame gebied willen beschikken. Voor ‘erbij’ is het mooi natuurlijk, als je over een wat ruimer budget beschikt.
De Nikons beschikken over vijf-assige beeldstabilisatie op de sensor, IBIS genaamd, zoals alle Sony’s dat ook hebben.

mirrorless
Canon EOS R

Canon EOS R

Slechts een week na de lancering van het mirorless systeem van Nikon, kwam Canon met het ‘EOS R’ systeem. Best apart dat ze elkaar zo snel opvolgden. Canon heeft slechts één mirrorless camera gelanceerd en zit qua resolutie tussen de Nikon Z6 en de Z7 in met 30 megapixels. Zo lijkt hij qua specs exact op de vertrouwde 5D mark IV en je zou dezelfde prestaties verwachten, al is deze camera bijna de helft goedkoper dan de 5D mark IV bij introductie. Dit is wat er in de specs staat wat snelheid betreft: Max. ca. 8 fps met Servo AF/AE. Oeps … Het aantal beelden per seconde schijnt in de praktijk erg laag uit te vallen tot iets van drie bij automatische belichting en/of continu autofocus, als je ‘focus priority’ erbij aan zet. De snelheid is dus geen aankoopargument voor deze camera.
Canon koos ook voor een nieuwe vatting, zelfde verhaal als Nikon, met adapter alle ‘oude’ EF lenzen te gebruiken dus. De Canon-vatting heeft een diameter van 54 mm, net als de ‘oude’ EF-vatting.
Wellicht is dit voor nu ook een geniaal multimediasysteem, maar de doorgewinterde natuurfotograaf kan hier niet veel mee, of het moeten landschappen zijn, waar de Canon 5Ds(r) veel meer geschikt voor is, of waarvoor je evengoed je 5D mark III of IV kunt behouden, even afgezien van de verbeterde beeldkwaliteit als je bijbehorende objectieven gaat gebruiken.
De Canon R beschikt net als de Nikons over één kaartslot, echter voor een SD-kaart. Canon beschikt niet over een beeldstabilisatie op de sensor, wel over oogdetectie op het autofocus systeem. Dat hebben de Nikons dan weer niet.

Dan nu de grote klapper van de Photokina 2018!mirrorless

Panasonic en de ‘L-mount alliance’ met Leica en Sigma
Nu gaat het leuk worden! Terwijl Canon en Nikon slechts met elkaar bezig lijken te zijn, gaan drie andere merken er samen met de buit vandoor.
Zie hier de aankondiging van de Panasonic S1 en S1R waar ze in de eerste helft van volgend jaar mee op de markt komen. Deze camera’s krijgen in samenwerking met Leica hun L-vatting mee!
Sigma, heel erg goed bezig met hun kwalitatief hoogstaande ART-serie, zit ook in dit complot. Gezien de snelheid waarmee Sigma in de markt springt, zal er vrij snel een zeer serieus én betaalbaar full frame mirrorless systeem op de markt staan met een zeer uitgebreid aanbod van lenzen. Ze noemen het ‘de L-mount alliance’, die hadden we even niet aan zien komen! Panasonic zal bij dit systeem ook een aantal eigen hoogwaardige objectieven op de markt brengen.
Panasonic heeft al 10 jaar ervaring met het maken van mirrorless camera’s. Zij kwamen in 2008 als eerste met een mirrorless camera met verwisselbare lenzen op de markt: de Panasonic Lumix DMC-G1.
Het zweet moet de CEO’s van Canon en Nikon nu wel uit gaan breken, gezien de zeer stoere en stijlvolle uitstraling van deze camera’s!
Verder gaan deze Panasonics over alle moderne features beschikken die denkbaar zijn. Reken er ook maar op dat ze snel zullen zijn.
Panasonic is voor helft eigenaar van de Israëlische sensor-fabrikant TowerJazz, dus met de beeldsensoren zal het zeker snor zitten.
In een persbericht van afgelopen jaar heeft TowerJazz aangegeven beeldsensoren voor ‘een grote fabrikant’ te gaan leveren. Niet verifieerbare geruchten geven aan dat TowerJazz de sensortjes voor de Nikon D850, Z6 en Z7 zou maken, evenals voor de Fujifilm X-T3. Er doen zoveel ‘Google-verhalen’ de ronde, maar het is voor ons goed dat ook hier concurrentie in is. Nog beter ‘spul’ en de prijzen omlaag.

Mirrorless
Leica SL

Leica SL

Ben je eens bij de hertenbrons op de Veluwe gaan kijken, lijkt het of geld geen enkele rol meer speelt bij het aanschaffen van apparatuur. Daarom wil ik ook Leica nog even noemen en natuurlijk vanwege de ‘L-mount alliance’, al is het erg duur ‘spul.’
Voor ik iets over Leica wil schrijven, ga ik er eerst eens even goed voor zitten. Dit is een delicaat onderwerp waar ik eigenlijk eens een speciaal artikel over wil schrijven. Tot een paar jaar geleden had ik de aanhang van Leica gerust ‘de rode stippen brigade’ genoemd, er een bepaald type mens bij bedacht. Zoals altijd is het oordeel onze grootste vijand gebleken …
Na het zien van DNG’s uit een Leica M9 (RAW bestand dat Adobe’s standaard is) ben ik iets genuanceerder over Leica gaan denken en weet al jaren verschil tussen ‘scherp’ en ‘scharf’. ‘Scharf’ klinkt eigenlijk al scherper dan ‘scherp’. Goed, om een lang verhaal kort te maken: ik was overdonderd door de scherpte van Leica. Ik kon maar in blijven zoomen en het bleef allemaal scherp, ehhh scharf bedoel ik. Nu wist ik wel iets over scheidend vermogen van lenzen, maar nu ook eens gezien wat dit kan betekenen. De specs van hun camera’s zijn niet bepaald overdonderend en hier zit het hem ook niet in, behalve dat ze met Duitse precisie zijn gemaakt uit één brok metaal.
De Leica SL is alweer drie jaar ongewijzigd op de markt i.c.m. een fraai maar erg duur pakket van verschillende zeer doeltreffende objectieven van 16 tot 280mm, bestaande uit drie zooms en vijf prime-lenzen. De Leica objectieven kun je dadelijk dus ook op een Panasonic gebruiken zonder adapter door de ‘de L-mount alliance’ tussen Leica, Panasonic en Sigma. Zo kun je gebruik maken van het Leica ‘scharf’ met een aanzienlijke besparing op de body. De ‘L-mount alliance’ geeft binnen afzienbare tijd(?) ook de mogelijkheid eens een lange telelens of extreme groothoek van Sigma op de Leica SL te gebruiken. We gaan mooie tijden tegemoet!

mirrorless
Fujifilm GFX50R

Fujifilm GFX50R, de ‘betaalbare’ middenformaat camera

Er is nog meer op de Photokina gepresenteerd dat de beleidsmakers bij Nikon en Canon erg nerveus moet maken. Fujifilm presenteerde de GFX 50R: de meest betaalbare digitale middenformaat camera ooit. Wie toch al geld uit wilde geven aan dé perfecte landschapscamera, zal niet langer per se bij Nikon of Canon gaan shoppen.
De vormgeving van de GFX50R is ondergeschikt aan de functionaliteit waardoor deze camera een enorme ‘cool-factor’ mee heeft gekregen. Let er ook op dat Fujifilm een totaal andere ‘color-science’ heeft dan Nikon en Canon en, afhankelijk van smaak, héél erg mooie neutrale kleuren produceert waar je alle kanten mee uit kunt bij het nabewerken.
Fujifilm heeft tevens aangekondigd volgend jaar met de opvolger van de huidige GFX50S te komen. Dit wordt de GFX100S. Deze krijgt een 100 megapixel sensor, IBIS én fasedetectie autofocus via de sensor. Deze geweldenaar is dan natuurlijk niet zo ‘betaalbaar’ als de GFX50R, maar voor middenformaat met deze prestaties en specs is het ‘een koopje.’
Fujifilm heeft tevens zeer hoogwaardige objectieven in het assortiment voor hun middenformaat camera’s welke zo’n beetje gelijkwaardig zijn aan die van de Hasselblad X1D serie, ook weer zo’n mirrorless camera met een geweldige ‘cool-factor.’ Voor het ontwerp hebben ze een oud vormgever van Volvo erbij gehaald en dat is duidelijk te zien. Misschien niet erg belangrijk, maar het is mij opgevallen dat camera’s ‘met smoel’ vaak een output hebben ‘met smoel’. Beeldkwaliteit, (micro)contrast en kleuren liggen bij dergelijke camera’s vrijwel altijd buiten het gemiddelde en wel aan de goede kant ervan.
Middenformaat is natuurlijk niet erg geschikt voor gebruik van lange telelenzen en deze zijn dan ook niet beschikbaar.
Wat betreft de full frame en middenformaat mirrorless nieuwtjes wil ik hiermee afsluiten nu het een beetje bij me door begint te dringen wat de L-mount alliance voor ons en voor de industrie gaat betekenen. Meer hoogwaardige variëteit tegen lagere prijzen! Nikon, Canon en Sony hebben er een geduchte concurrent bij. Als klap op de vuurpijl komt middenformaat voor steeds meer mensen binnen bereik!

Is het nu over met APS-C formaat?

Met al dit nieuws zouden we bijna het goede ‘oude’ APS-C formaat vergeten. Ooit in het leven geroepen omdat grotere beeldsensoren praktisch onbetaalbaar waren.
Over is het zeker niet met het APS-C formaat. Net voor de Photokina lanceerde Fujifilm de X-T3 met overweldigende specs voor zo’n klein camera’tje met klassiek uiterlijk. IBIS (stabilisatie op de beeldsensor) konden ze in dit kleine kastje niet kwijt. Voor de rest heeft deze camera alles in huis waar je blij van wordt, inclusief beeldkwaliteit(!), snelheid en bedieningsgemak. Fujifilm heeft tevens een zeer fraai pakket lichtsterke objectieven bij dit systeem.
Na alle research, het lezen van reviews en het bekijken van talloze RAW-bestanden, is dit overigens de camera waar ik voor gekozen heb. De redenen: ik viel meteen voor de kleuren, de (micro)contrasten, het compacte formaat, maar vooral  ‘het karakter’ van het beeld. Dit is iets wat zich moeilijk laat omschrijven, maar houdt het op een ‘filmische look’. Dit allemaal voor een bijzonder aantrekkelijke prijs.

mirrorless
Fujifilm X-T3

Zo liep het heel anders dan ik van tevoren had bedacht. Redelijk onbekend en onbemind is de Fujifilm X-serie een vreemde eend in de bijt binnen de natuurfotografie. Portret-, reportage- en straatfotografen hadden dit camera-systeem al lang ontdekt vanwege de genoemde kwaliteiten. Tot aan de X-T3 was de autofocus echter niet bijster snel. Dit is de grote verbetering bij het nieuwe model waarmee Fujifilm een zeer volwaardig allround camera-systeem in huis heeft. De zoektocht naar de voor mij ideale allround camera is hiermee tot een goed einde gekomen.

Tot slot

Spannende tijden dus voor de camera-industrie! Hierbij heb ik getracht globaal wat inzicht te geven in het huidige aanbod en wat er allemaal komen gaat. Handig om goede keuzes te maken. Een keuze die ik nog niet had genoemd: het huidige aanbod van gebruikte apparatuur is razend interessant. Het aanbod is enorm in deze oververzadigde markt. Hierdoor is (semi)professionele fotoapparatuur goedkoper dan ooit. De komende tijd zal dit aanbod alleen maar groter worden! Kortom, de transitie naar mirrorless is zeer gunstig voor iedereen. Niet in de laatste plaats door de grotere diversiteit aan hoogwaardige fotoapparatuur. Voor iedere specialiteit komt er het allerbest denkbare materiaal beschikbaar met eventueel nog een stap er bovenop. Meest verrassend is dat Canon en Nikon mogelijk van hun troon worden gestoten als marktleiders.
Ik zal alle nieuwtjes zeker blijven volgen. Voor nu ben ik voorlopig buiten aan het genieten van het mooie najaarsweer en de fotografie.

Deel dit artikel


7
REACTIES
BEKIJK REACTIES en PLAATS UW REACTIE
  1. @Bob, Dank je voor je reactie!
    @Robert, Ook bedankt! Ik moest ergens ophouden met het noemen van alles wat er op dit moment te koop is. Olympus heeft hier zeker baanbrekend werk verricht, o.a. met stabilisatie op de beeldsensor waar zij de eerste mee waren. Op moment van schrijven hadden ze even niets nieuws te melden. Vandaar.
    @Menno, jammer dat de emoties zo hoog oplopen omdat ik jouw favoriete merk niet heb genoemd. Woorden kunnen onbedoeld altijd trivialiteiten veroorzaken, zoals hier is gebeurd.
    Ik had ook kunnen schrijven “een zo groot mogelijke beeldsensor, behoudens praktisch en economisch nut” en was er geen enkel probleem geweest. Zo had je het ook kunnen lezen natuurlijk. Ik heb zelf voor APS-C gekozen, simpelweg omdat het meer dan genoeg is, zo staat aan het einde van het artikel beschreven.
    Ik wens je heel erg veel fotografieplezier met je Olympus!
    Met vriendelijke groet,
    Bas Breetveld

  2. Door Menno Graaf op 7 november 2018 om 08:24

    Quote: “De ideale camera voor mij en eigenlijk voor iedereen is de camera die alles kan en daarbij enigszins compact is. Dan kom je op de volgende eigenschappen uit: – Full frame met een hoge pixeldichtheid…” Bedankt dat je dit voor mij ingevuld heb. Ik ga direct naar de winkel om mijn Olympus set in te ruilen voor een FF bakbeest met bijbehorende massieve lenzen en prijzen. En dan koop ik ook maar een andere PC voor de immense bestanden. Of beter nog, gooi het maar in de plomp. Of ik stop gewoon met verder lezen 🙂 Praat ajb voor jezelf en gun ieder ander zijn eigen afweging. Ik zie in 90+% van de gevallen geen verschil in kwaliteit tussen Olympus en andere merken, maar mijn Olympus set is wel extreem compact vergeleken wat anderen meezeulen. Ik accepteer daarbij dat ik iets minder pixels heb. Alles meer dan 6MP is toch al luxe. En trouwens, FF is ook maar een willekeurige maat. Oftewel, voor landschap is een plaatcamera nog steeds het mooiste… Maar de industrie zal graag uit jouw stuk quoten om de FF hype nog verder aan te wakkeren!

  3. Door Robert Kolenbrander op 6 november 2018 om 19:26

    Een mooie recentie Bas.
    Alleen jammer dat je Olympus niet meeneemt in je verhaal.
    Dit is ook een pionier in de mirrorless camera.
    Daarbij zijn de lenzen van Olympus superb, zonder vervorming en chromatische aberratie.
    Het is alleen jammer dat ze voorlopig niet met een full frame komen.

    Groet Rob

  4. Door Bob Luijks op 4 november 2018 om 13:14

    Mooie samenvatting van de markt van dit moment. En je keuze kan ik alleen maar beamen.

  5. @Hans, dat klopt natuurlijk helemaal. De oude lens blijft op een mirrorless optisch even goed presteren als op de DSLR.
    Daarmee maak je dus geen gebruik van hét grote voordeel van een systeemcamera waarbij de lens veel dichter op de beeldsensor kan zitten. Dit type lens presteert aanzienlijk beter.
    Op het net is hier bijzonder weinig info over te vinden. E.J. Peiker op naturescapes.net schrijft er wel eens zinnige dingen over.

  6. Door Hans van Mullekom op 3 november 2018 om 19:15

    Quote: Gebruik van ‘oude’ objectieven i.c.m. een adapter is niet optimaal. De scherpstelmotoren en de bouw van de dergelijke lenzen zijn niet geoptimaliseerd voor mirrorless camera’s. En wie vindt een dergelijk lapmiddel niet irritant? Je maakt ook geen gebruik van het grootste voordeel: de betere beeldkwaliteit. Einde Quote.
    Wat ik me af vraag is, of een ‘oude’ lens die met behulp van een adapter weer op dezelfde afstand van de sensor komt als waarvoor deze lens oorspronkelijk gemaakt is niet ‘gewoon’ even goed blijft? Kan zijn dat dit te kort door de bocht is. Ik ben er wel nieuwsgierig naar. Is hier info op het net over te vinden? Bij voorbaat dank.
    Groet.

  7. Goed verhaal Bas: mooi overzicht van recente ontwikkelingen!
    Groet, Ronald

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *