Blauwe breedscheenjuffer

Zie je langs het water of beekje een bijna witte of crèmekleurige juffer langs vliegen, dan heb je kans dat het de mooie blauwe breedscheenjuffer is. Voorheen was deze juffer zeldzaam in ons land, maar de soort is nu steeds meer algemeen. Een mooie verschijning!
Blauwe breedscheenjuffer
Blauwe breedscheenjuffer in de ochtend. Fotograaf: Hans Jansen

Verschillen tussen juffers en libellen

In Nederland worden er ruim 70 soorten libellen waargenomen, waarvan bijna 30 soorten juffers en ruim 40 soorten libellen. Alle vallen onder de naam ‘libellen’, maar ze zijn wel onderscheidend.

Bij de juffers (gelijkvleugelen) zijn de voor- en achtervleugels vrijwel gelijk en deze worden in rust bijna altijd samengevouwen boven het lichaam. Bij de grotere libellen (ongelijkvleugelen) zijn de voor- en achtervleugels niet gelijk in grootte en blijven de vleugels in rust altijd gespreid.

Qua bouw lijken de ranke juffers sterk op elkaar en hebben ze allemaal een dun en smal achterlijf. Bij de grotere libellen zie je meer onderlinge verschillen. De levenscyclus bij het water is niet verschillend. Het is dus niet moeilijk om een juffer of een ‘echte’ libel te herkennen, maar het zijn allemaal libellen.

Blauwe breedscheenjuffer
Jong mannetje blauwe breedscheenjuffer. Fotograaf: Hans Jansen

Kenmerken blauwe breedscheenjuffer

De blauwe breedscheenjuffer valt in het geslacht van de ‘breedschenen’. In Europa zijn er een paar soorten, maar er is slechts één soort in Nederland en België.

Blauwe breedscheenjuffer
Een mannetje met kenmerkende brede schenen. Van de lichte poten is het onderste deel (scheen) in vergelijking met andere juffers opvallend breed. Fotograaf: Hans Jansen

Het is een licht gekleurde juffer en vooral de jonge exemplaren zijn bijna wit. De juffer is gemakkelijk te herkennen aan de lichte verbrede schenen op de poten. Wat ook direct opvalt is de karakteristieke dubbele lichte schouderstreep. De mannetjes zijn lichtblauw gekleurd met zwart op het uiterste achterlijf en de vrouwtjes zijn beige tot licht groen. Ook de poten zijn heel licht en hebben een dunne zwarte streep.
De vleugelvlekjes (pterostigma’s ) zijn mooi roodbruin gekleurd. Als je dan ook nog weet dat ze een trage ‘glijdende’ vlucht hebben, dan is het niet moeilijk om ze te ontdekken.

blauwe breedscheenjuffer
Tandem. Fotograaf: Hans Jansen

In het veld

Opmerkelijk is dat je ze in West-Nederland en West-België vrijwel niet ziet. Verder kun je ze bij alle stromende wateren en zuurstofrijke beekjes treffen en soms ook in vrij grote aantallen bij elkaar. Vaak vliegen ze door hogere vegetatie en kun je ze ook verder weg vanaf het water treffen. Mannetjes zijn vooral op zoek naar rijpe vrouwtjes en als ze gepaard hebben zet het tandem gezamenlijk de eitjes af. Dat doen ze op levend plantmateriaal aan de wateroppervlakte. Soms verdwijnt het vrouwtje bij de ei-afzet geheel onder water. Paring en ei-afzet is een mooi moment om ze samen te fotograferen.
Je ziet ze vaak samen met andere waterjuffers, maar door hun bleke lichte kleur is er bijna geen verwarring met andere soorten mogelijk.

Blauwe breedscheenjuffer.
Bleke kleur en unieke tekening. Vrouwtje. Fotograaf: Hans Jansen

Fototips

Libellenfotografie vraagt het nodige geduld om uiteindelijk mooie momenten vast te leggen. Van belang is altijd dat je het gedrag probeert te doorzien, want dat maakt het gemakkelijker om te voorspellen op welke plekken je de meeste kansen hebt.

Als er meerdere soorten bij elkaar vliegen, kun je beter op één soort concentreren. De blauwe breedscheenjuffer zie je vaak met meerdere soortgenoten samen. Ze vliegen doorgaans kort en gaan dan tijdelijk weer zitten. Dan heb je een beetje geluk nodig of het een mooi plekje is. Maar je krijgt zo wel veel kansen.

Blauwe breedscheenjuffer
Vrouwtje op een mooi plekje. Fotograaf: Hans Jansen

In de ochtend, als ze moeten opwarmen, kun je ze door hun lichte kleur vrij gemakkelijk vinden. Ze vliegen dan nog niet.

Een paring is relatief gemakkelijk te fotograferen, omdat ze dan langer op een plekje blijven zitten. Alleen bij verstoring vliegen ze dan samen verder.

De achtergrond is belangrijk en mag niet storend zijn bij kleine juffers. Voor de instellingen kies ik voor de diafragma-voorkeuze op mijn camera, waarbij de diafragmawaarde laag is en ik zo een beperkte scherptediepte krijg (onscherpe achtergrond).

Blauwe breedscheenjuffer
Ei-afzet op drijvend plantmateriaal. Fotograaf: Hans Jansen

Leefomgeving

Zuurstofrijk stromend water bij beken, kanalen en sloten omgeven door kruidenrijke grazige begroeiingen. Soms ook bij stilstaande wateren, grindgaten en zandafgravingen.

Vindtijd

Mei – half september

Bescherming

Niet beschermd

Kwetsbaarheid

Niet bedreigd en zowel in Nederland als België vrij algemeen.

Verspreidingskaart

En dan nog dit!

Aanwezigheid van libellen zegt vaak ook iets over de kwaliteit van de natuur. Als er een populatie blauwe breedscheenjuffers aanwezig is, wordt dat beschouwd als een indicatie voor een goede waterkwaliteit van het stromende water.

Blauwe breedscheenjuffer

 

 

Reageer op dit artikel

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze site wordt beschermd door reCAPTCHA en het Google privacybeleid en servicevoorwaarden zijn van toepassing.

Geef een reactie

Reageer op dit artikel

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze site wordt beschermd door reCAPTCHA en het Google privacybeleid en servicevoorwaarden zijn van toepassing.

Deze artikelen vind je vast ook interessant: