Boswitje

Wie op een zonnige dag langs de bosranden van de Sint-Pietersberg wandelt, kan zomaar een bijzondere witte fladderaar tegenkomen, het boswitje. Dit zeer zeldzame vlindertje is een nieuwkomer en is pas sinds 2002 een vaste standvlinder in Nederland.
Boswitje
Boswitje. Fotograaf: Hans Jansen

Het boswitje (Leptidea sinapis) dook in de vorige eeuw onregelmatig op en verdween dan weer. Daarna heeft de vlinder zich in de jaren 90 gevestigd in het Zuid-Limburgse heuvelland. De vlinder bereikte Nederland via het Belgische deel van de Sint-Pietersberg.

Boswitje
Mooie nieuwkomer in Nederland. Fotograaf: Hans Jansen

Naast alle bedreigingen van bijna alle Nederlandse vlinders is het ook prettig om nieuwe soorten te mogen verwelkomen. Tot dusver breidt de vlinder zich over Nederland nog niet sterk uit. Het boswitje komt in België voor in een groot deel van de Kempen en in Wallonië. In Europa heeft het boswitje een brede verspreiding.

Boswitje
Het boswitje vraagt een kruidenrijke omgeving. Fotograaf: Hans Jansen

De ideale biotoop voor het boswitje bestaat uit kruidenrijke, voedselarme graslanden, open struwelen en zonnige bosranden. Vaak worden ze ook gezien in beschutte kalkgroeves. Hoewel de vlinder honkvast is, worden er heel soms zwervers op grote afstand gesignaleerd.

In hetzelfde leefgebied van het boswitje zie je soms ook andere zeldzame bewoners, zoals de argusvlinder, het dwergblauwtje en de koninginnenpage.

Boswitje
Boswitje in rust. Fotograaf: Hans Jansen

Kenmerken boswitje

Het boswitje is een kleine ranke dagvlinder en heeft een typische ‘zwakke’ vlucht. De vleugels zijn aan de uiteinden sterk afgerond. Op de voorvleugelpunt zie je een vlek die vooral bij de mannetjes donker is en bij de vrouwtjes lichter. In tegenstelling tot veel andere witjes (zoals het koolwitje) klapt het boswitje direct bij de landing zijn vleugels strak dicht. De bovenzijde van de vleugels zie je dus alleen bij de vlucht.

De eitjes worden voornamelijk afgezet op de gewone rolklaver, veldlathyrus, vogelwikke en andere vlinderbloemigen die in een lichte schaduw groeien.

Er zijn twee generaties per jaar die elkaar snel opvolgen. De voorjaarsgeneratie vliegt van begin april tot midden juni. De zomergeneratie vliegt van midden juni tot eind september, met een piek tussen halverwege juli en begin augustus.

Boswitje
Boswitje op vogelwikke, een favoriete plant. Fotograaf: Hans Jansen

Fototips

Het fotograferen van witte vlinders vraagt wel aandacht voor de achtergrond. De vlinders springen er door hun kleur niet uit, dus probeer een mooie balans met de achtergrond te zoeken. Te veel contrast is vaak niet mooi. Met een zachte achtergrond met witte bloemen bijvoorbeeld kun je een licht effect bereiken, waarmee het frêle karakter van de vlinder er mooi uitkomt.

Vlinderfotografie vraagt in het algemeen veel aandacht voor de achtergrond. Probeer te voorkomen dat er felle bloemen of sprietjes in de achtergrond zitten die de aandacht van de vlinder afleiden. De kleurbalans tussen de witte vlinder en de kleur van de achtergrond is wel een uitdaging.

Zachte witte tonen. Fotograaf: Hans Jansen

Voorkom overbelichting. Doordat witte vleugels veel licht terugkaatsen, kunnen details verloren gaan. Je kunt minstens wel een halve stop onderbelichten om heldere details in de vleugels te blijven behouden. Vermijd ook hard zonlicht door op een bewolkte dag te fotograferen of in de vroege ochtend. De vlinders zijn dan ook veel rustiger of zitten stil op hun plek.

Op een zonnige dag is ook een paraplu handig om de vlinder af te schermen voor het harde licht en daarmee een zacht effect te krijgen. Probeer haaks op de vlinder te staan voor maximale scherpte.

Boswitje
Rolklavers zijn gewild. Fotograaf: Hans Jansen

Leefomgeving

Leefomgeving Open zonnige plekken, bospaden en bosranden, struwelen, bloemrijke graslanden en in groeves.

Vindtijd

April tot eind september.

Bescherming

Beschermd en staat op de rode lijst van dagvlinders.

Kwetsbaarheid

Kwetsbaar. Zowel in Nederland als België zeldzaam.

Verspreidingskaart

En dan nog dit!

Wanneer noemen we een vlinder een standvlinder? Een standvlinder is een vlindersoort die het hele jaar door in Nederland aanwezig is en waarbij gedurende minimaal 10 jaar ook voortplanting is vastgesteld. Nederland telt op dit moment 53 soorten dagvlinders.
Daarnaast zijn er ook dwaalgasten, zwervers en trekvlinders.

Reageer op dit artikel

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze site wordt beschermd door reCAPTCHA en het Google privacybeleid en servicevoorwaarden zijn van toepassing.

Geef een reactie

Reageer op dit artikel

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze site wordt beschermd door reCAPTCHA en het Google privacybeleid en servicevoorwaarden zijn van toepassing.

Deze artikelen vind je vast ook interessant: