Drieteenmeeuw

De zon staat op het punt van ondergaan, het wordt kouder. Trillend sta ik tot boven kniehoogte in koud zeewater. Voor mij ligt de enige klif van Denemarken genaamd Bulbjerg Knude vol met drieteenmeeuwen, achter mij ligt een zeehond op een rots in zee. Het geschreeuw van deze meeuwen is oorverdovend, ik word bevangen door deze belevenis en de uren vliegen voorbij, wat een prachtige vogels!
wee drieteenmeeuwen samen op een hun oude verlaten nest.
wee drieteenmeeuwen samen op een hun oude verlaten nest. Fotograaf: Danny Slijfer

Ineens hoor ik ‘Danny!’ Het is mijn vrouw, ze is terug van een verre wandeling en het is inmiddels aardig donker. Schijnbaar heb ik al die uren met mijn statief in zee gestaan. Het besef komt en ineens voel ik mijn verkrampte benen. Ik ril van de kou, maar nog meer van enthousiasme en uitbundigheid. Er komen zelfs emoties omhoog op het moment dat ik mijn vrouw nader. Mooi man, je doet er niks aan. Dit is toch waanzinnig, hier doe je het voor: de schattig ogende drieteenmeeuw!

Een drieteenmeeuw die zich aan het poetsen is. Je vergeet dan toch helemaal de tijd, zo mooi!
Een drieteenmeeuw die zich aan het poetsen is. Je vergeet dan toch helemaal de tijd, zo mooi! Fotograaf: Danny Slijfer

De drieteenmeeuw (Rissa tridactyla) behoort tot de familie van de meeuwen. Het is een echte zeerover, want het verblijft grotendeels van zijn leven op zee om daar op zoek te gaan naar voedsel. Drieteenmeeuwen zijn middelgrote en slank gebouwde meeuwen. Ze hebben zwarte poten een lichtgrijze rug en een donkere mantel. De onderzijde is grotendeels wit, alleen zijn driehoekige vleugelpunten zijn zwart. Niet uitzonderlijk spannend of bijzonder, maar nu komt het, de schoonheid waar ik zo verliefd op ben geraakt: de kleine, zwarte oogjes in combinatie met een zachte, geelgroen getinte snavel op een spierwitte kop. Een hoog aaibaarheidsgehalte en sublimiteit op zijn mooist. Een puur genot voor je ogen! Alles behalve genot is het geschreeuw van honderden drieteenmeeuwen waar ze om bekend staan, maar dit neem je graag voor lief op het moment dat je ze fotografeert.

Geschreeuw van honderden meeuwen boven je.. Je neemt het met harte voor lief.
Geschreeuw van honderden meeuwen boven je.. Je neemt het met harte voor lief. Fotograaf: Danny Slijfer

De drieteenmeeuw is in zomerkleed erg snel te verwarren met een stormmeeuw. In winterkleed is de drieteenmeeuw te herkennen aan een witte kop met ‘koptelefoon’ (grijze vlekken) en zonder streping op de kop. Juvenielen hebben een zwarte W-tekening op de bovenvleugels en een dikke zwarte nekband. Grappig is dat de drieteenmeeuw in ons land een onregelmatige broedvogel is. Dit komt omdat er enkele exemplaren op booreilanden broeden binnen Nederlands zeegebied. Ze eten op zee voornamelijk vis en visafval dat de vissersschepen teruggooien in zee. Daarnaast eten ze ongewervelden die ze van een hoogte op het water laten vallen.

Vanaf Bulbjerg jagen ze op zee, waar ze grotendeels van hun leven verblijven.
Vanaf Bulbjerg jagen ze op zee, waar ze grotendeels van hun leven verblijven. Fotograaf: Danny Slijfer
De Bulbjerg, de enige klif in Denemarken en daar broeden in het voorjaar talloze drieteenmeeuwen.
De Bulbjerg, de enige klif in Denemarken en daar broeden in het voorjaar talloze drieteenmeeuwen. Fotograaf: Danny Slijfer
De prachtige witte kop van de drieteenmeeuw. Hierom ben ik van ze gaan houden.
De prachtige witte kop van de drieteenmeeuw. Hierom ben ik van ze gaan houden. Fotograaf: Danny Slijfer

Fototips

  • Om de drieteenmeeuw goed te kunnen fotograferen heb je minimaal een 300 mm telelens nodig.
  • Bulbjerg Knude in Denemarken is een plek waar je ze prachtig van dichtbij kunt fotograferen. Houd hierbij rekening met het broedseizoen en dat je ze niet verstoort.
  • Het wit van de drieteenmeeuwen wil je graag zo houden, houd daarom je witbalans in de gaten met diepe schaduwen of tijdens zonsondergang. Je wilt namelijk geen oranje of blauw getinte meeuw.
  • Kijk verder dan registratie en fotografeer ze in hun omgeving, let hierbij bijvoorbeeld op artistieke lijnen in de klif.

    Een vluchtfoto van een dichtbij overvliegende drieteenmeeuw.
    Een vluchtfoto van een dichtbij overvliegende drieteenmeeuw. Fotograaf: Danny Slijfer
  • Voor vluchtfoto’s is het belangrijk snel te anticiperen op hun extreem snelle vliegbewegingen. Een sluitertijd van 1/1000 heb je dan ook snel nodig.
  • Drieteenmeeuwen in vlucht fotograferen met een langzame sluitertijd is ook erg leuk en verassend. Deze techniek noemen ze panning. Je stelt scherpt en vervolgens beweeg je met je camera mee op de snelheid en de vliegrichting van de drieteenmeeuw. Experimenteer met de sluitertijd en kijkt wat je voorkeur heeft. dit kan bijvoorbeeld 1/20 zijn of 1/60.

Leefomgeving

Drieteenmeeuwen leven grotendeels op open zee in het noordelijk halfrond. Ze komen hoofdzakelijk aan land om te broeden in grote kolonies. Helaas broeden ze niet op het Nederlandse vaste land, wel broeden ze op wat booreilanden in de Noordzee. In Europa broeden ze halverwege mei op hoge en steile kliffen in bijvoorbeeld Engeland, Ierland, Schotland, IJsland, Groenland, Rusland en Noorwegen, ook zijn ze broedend aan te treffen op richels van gebouwen, rotsblokken, op pieren en in havens.

Vindtijd

De grootste kans om ze te zien in Nederland maak je tijdens de wintermaanden van ongeveer eind september tot maart. Vooral tijdens westenwind stormen is er kans om ze in flinke groepen langs onze kust te zien vliegen. Dit kan langs de kust van Zeeland tot en met de kust bovenin Groningen, maar ook op de Waddeneilanden. IJmuiden is een goede locatie als uitgangspositie. Let hierbij ook op de meeuwen in de nabij gelegen havens. Soms vliegt er een verdwaald exemplaar verder het binnenland in.

Bescherming

De drieteenmeeuw is een beschermde inheemse soort.

Kwetsbaarheid

In Nederland staat hij op de rode Lijst van broedvogels, dit omdat we enkele broedparen hebben op zee. Wereldwijd is het geen bedreigde vogelsoort, maar in aantallen gaan ze helaas achteruit door vermoedelijk klimaatverandering en overbevissing. In 2016 werd de populatie geschat op 15 miljoen.

Verspreidingskaart

En dan nog dit!

Zijn Engelse naam Kittiwake heeft hij te danken aan zijn onmiskenbaar luide en schreeuwerige roep “ki-ti-waoaak”.

Reageer op dit artikel

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze site wordt beschermd door reCAPTCHA en het Google privacybeleid en servicevoorwaarden zijn van toepassing.

Geef een reactie

Reageer op dit artikel

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze site wordt beschermd door reCAPTCHA en het Google privacybeleid en servicevoorwaarden zijn van toepassing.

Deze artikelen vind je vast ook interessant: