HOME < IN DE ZOEKER < SOORTEN
IN DE ZOEKER

Grote bonte specht

Zijn roffel klinkt ver door in het bos. De grote bonte specht is onze algemeenste specht. Met zijn zwart-wit getekend verenkleed bovendien een fraaie verschijning. De grote bonte specht schuwt de bebouwing in stad of dorp niet, ook in parken en tuinen kun je hem tegenkomen. Op de voederplank is het geen zeldzame verschijning, zeker niet als er pindakaas te halen valt!

Grote bonte specht
Grote bonte specht. Fotograaf: Arnold Kreveld

Het gaat goed met de grote bonte specht. Waar de soort vroeger alleen in dichte bossen voorkwam, zie je hem tegenwoordig overal waar bomen staan. Ook in de stad kom je hem tegen. De roffel is het meest kenmerkende geluid van de specht. Wie echter zijn gewone roep, een luid TSJIK kent, hoort hem opeens overal.

De grote bonte specht is een standvogel die het hele jaar in de buurt blijft van zijn broedplaats. In december begint het mannetje met het maken van een nest. Dat doet hij door een gat in een boom te hakken. Liefst een boom met vrij zacht hout natuurlijk, zoals een berk. De nestholte is 15-30 centimeter diep, van de buitenkant herken je een spechtenhol aan de ronde opening. Zodra het nest klaar is, begint het mannetje te roffelen om een vrouwtje te lokken. Een geïnteresseerd vrouwtje roffelt terug en dan begint de hofmakerij. Vanaf april broeden de grote bonte spechten. Ze leggen 4-7 eieren op de kale houten bodem van hun nestholte. Na 10-12 dagen komen de jongen uit, die daarna nog drie weken in het nest blijven. Je kunt ze al van verre horen.

De grote bonte specht, “gbs” voor intimi, is een alleseter. Hij eet graag insecten, die hij zoekt in boomschors of in dood hout. Een nest met eitjes versmaadt hij in het voorjaar echter ook niet. Daarnaast eet hij in de winter veel zaden, vooral dennenzaden eet hij graag. Je ziet soms opengehakte dennenkegels nog zitten in de schors van een boom, waar de specht deze in een spleet heeft geklemd en leeggegeten. Dit is de zogenaamde “spechtensmidse”.

Behalve de kleuren zwart en wit heeft de grote bonte specht ook rode veren. Alleen: waar dat rood zit, dat wisselt een beetje en dat kan wel eens verwarrend zijn. Bij man en vrouw is hun achterwerk knalrood, een “rode broek”. Dat is voor volwassen vogels een goed kenmerk, maar bij jonge spechten ontbreekt deze rode broek weer. Ook op de kop kun je rood tegenkomen. Bij het mannetje is zijn achterhoofd rood en de jongen hebben een helemaal rood petje. De vrouwtjes daarentegen hebben helemaal geen rode kopveren.

Fototips

  • De handigste manier om grote bonte spechten voor de lens te krijgen is door ze te lokken. Dat lukt bij deze soorten goed. Als ze eenmaal een goede voerplek hebben gevonden komen ze regelmatig terug. De eenvoudigste manier is thuis een voederplank in te richten, die vooral in de winter belangstelling zal krijgen.
  • In verhuurde fotohutten in bosachtige omgeving heb je het hele jaar kans op spechten. Daar worden ze doorlopend gevoerd en zijn er meestal wel aantrekkelijke stammen en takken waar ze op gaan zitten.
  • Let op dat het voer van de voederplek niet al te opzichtig in beeld komt, dat ziet er slordig uit.
  • Een favoriete foto is de drinkende specht, die zo mooi spiegelt in de bosvijver. Al is dat wel een setting die wat onnatuurlijk over kan komen.
  • Kijk voor tips over fotohut fotografie eens op deze site.
  • Verstoor geen nesten met broedende of jonge vogels, een mooie foto is geen mislukt broedsel waard.

Verspreidingskaart

Statistieken en verspreiding in Nederland

Verspreiding Belgi├ź

Meer weten?

Vogelbescherming

SOVON

En dan nog dit!

De grote bonte specht heeft nog al eens last van concurrenten die ook in holen broeden maar die zelf niet kunnen maken. Bijvoorbeeld kauwen en uilen. Een nieuwe concurrent is de halsbandparkiet, een exoot die ooit uit gevangenschap is ontsnapt en nu het land verovert. Vooral in stadsparken kun je deze lawaaipapegaai steeds vaker tegenkomen. Deze groene holenbroeder schuwt er niet voor de grote bonte specht uit zijn hol te jagen en daar zelf zijn eieren in te leggen.

Deel dit artikel


2
REACTIES
BEKIJK REACTIES en PLAATS UW REACTIE
  1. Door Johan poelarends op 12 mei 2018 om 14:56

    Hallo .mijn naam is dhr poelarends .we zitten op de camping en daar heb ik een hele mooie totem paal .er broed nu een spechten paar in wat een fantastisch gezicht . Ik heb bewust tegen de gezinsleden gezegd gewoon je ding doen want we moeten met regel maat er langs heen.vamidag heb ik ontdekt dat die jongen heeft

    1. Leuk om de spechten van zo dichtbij te kunnen volgen vanuit je campingstoel. Inderdaad, als iedereen “gewoon” doet, vinden de vogels het ook gewoon en raken ze niet verstoord.
      Groet, Ron

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *