HOME < IN DE ZOEKER < SOORTEN
IN DE ZOEKER

Porseleinzwam

Mooi, wit en glanzend: de porseleinzwam doet zijn naam eer aan. Het is een witte tot ivoorkleurige plaatjeszwam waarvan de hoed bedekt is met een slijmlaag. Deze matig grote houtbewoner groeit meestal in kleine bundels en is goed herkenbaar door de slijmerige, doorschijnende hoed en geringde steel. De hoeden zijn eetbaar, maar niet erg smakelijk. Het is een zwakteparasiet, die echt gevaarlijk is voor beukenopstanden. Hij doodt beuken die al wat mankeren. Op afgevallen takken leeft de zwam van het dode materiaal. Het mycelium en de zwamvlok bevatten een apart antibioticum dat wordt toegepast bij de genezing van huidziekten.

Porseleinzwam
Met sterk onderbelichten creeer je een bijna buitenaards sfeertje. Fotograaf: Bart Stornebrink
Delen

De drie tot tien centimeter brede hoed is in vroeg stadium bolvormig, later convex. De witte lamellen zijn dik en staan uiteen. De hoedjes zijn glad, slijmerig en enigszins doorschijnend. De witte of lichtgrijze steel is slank met bovenaan een ring die aan de bovenkant geribbeld is. Ook het vlees is wit evenals de sporen. De porseleinzwam heeft bij vochtig weer een extreem slijmerige hoed, maar bij droog weer glanst de hoed alleen maar kleverig en is hij droog. Meestal is die hoed rimpelig, in het begin licht gewelfd en grijsbruin, later porseleinwit en breed uitgespreid. Gewoonlijk is er een okerkleurige blos in het midden van de hoed. De brede plaatjes schijnen lichtelijk door de hoed heen, staan ver uit elkaar en lopen iets langs de steel af. De taaie steel is dun en vaak wat krom met een slijmerige, gestreepte ring en boven die ring gestreept, eronder iets geschubd.

Fototips

Standaardopname zoals iedereen die maakt.
Standaardopname zoals iedereen die maakt. Fotograaf: Bart Stornebrink
Dezelfde groep maar iets gekanteld, zwarte jas in de achtergrond en tegenlicht opgezocht.
Dezelfde groep maar iets gekanteld, zwarte jas in de achtergrond en tegenlicht opgezocht. Fotograaf: Bart Stornebrink

Fotografeer deze paddenstoel eens van alle kanten. Hij bevindt zich vaak op los liggend beukenhout dat je makkelijk in een andere positie kunt keren of verplaatsen. Door zijn doorschijnendheid is hij uitstekend geschikt om tegenlicht (doorlicht) opnamen te maken. Ook zijn karakteristieke plaatjes en kraag lenen zich goed voor detailopnames. Maak de paddenstoelen ook eens vochtig met een vernevelaar. Gebruik dan ook eens een starfilter, zodat je leuke glimmertjes krijgt. Gebruik ook nu weer veel verschillende diafragma instellingen bij onveranderde opstelling, zodat je thuis je juiste scherptediepte kunt kiezen. Groothoek en (maco-)telelens gebruiken. Die geven beide heel verschillende effecten. Fotografeer altijd op statief of rijstzak als je het bos ingaat.

Verspreidingskaart

Breed verspreid, vooral in oude Beukenpercelen. De porseleinzwam is gebonden aan hoge zandgronden en komt dus vooral voor in het midden en oosten van ons land en in de binnenduinen. Merkwaardig is dat de soort ontbreekt op de hoge zandgronden in het oostelijke deel van de Graafschap en zeldzaam is in Noord-Brabant, mogelijk omdat oude beuken er nauwelijks voorkomen.

Verspreiding en statistieken

Meer weten?

Wikipedia

Soortenbank

Alles over paddenstoelen

Verspreidingsatlas

Foto’s op Nederpix

En dan nog dit!

Ga vaker terug als je een verse paddenstoel vindt. De verschillende groeistadia geven heel andere effecten. Wacht op, of creëer verschillende lichtomstandigheden. Gebruik een reflectiescherm om schaduwen te compenseren. De zwarte zijde kun je ook gebruiken om een donkere achtergrond te maken, zodat de paddenstoel mooi vrij komt te staan.

Deel dit artikel