HOME < IN DE ZOEKER < SOORTEN
IN DE ZOEKER

Wintermuggen

De winter is niet echt het insectenseizoen. Toch zijn er genoeg insecten tijdens de winter te vinden. Sommige als overwinteraar, maar een aantal soorten komt in het winterhalfjaar tevoorschijn. Eerder kwam al de sneeuwspringer aan bod. Maar ook de wintermuggen zijn echte winterspecialisten. Het zijn tere muggen met lange dunne poten en lange vleugels.

Wintermug
Een dooimug, één van de wintermuggen, op pijpestrootje. Fotograaf: Mark van Veen

De verhalen over elfjes moeten van de wintermuggen komen. Als het zonlicht door een groep zwermende mannetjes heen valt, dan lichten hun tere, fladderende vleugels op. In de winter zwermen ze wanneer de zon doorkomt en voor warmte zorgt, zelfs als het bijna vriest. Dan dwarrelen ze met 5, 10 of wel 20 exemplaren in het zonlicht. Gaan ze zitten, dan lijken ze wel verdwenen, zo sterk gaan de wintermuggen in hun omgeving op.

Ze zijn op veel plekken te vinden, op heidevelden, in bossen en ook in achtertuinen. De larven leven van rottend organisch materiaal in de bodem. Dat kunnen rottende bladeren zijn, maar het kan ook mest zijn. Ze worden ook wel in konijnenholen aangetroffen. Er komen acht soorten in Nederland voor, waarvan twee algemeen.

Met fotografie is het tere van de mug een mooi uitgangspunt. Fotograaf: Mark van Veen

Fototips

Met fotografie is het tere van de mug een mooi uitgangspunt. Door de lange dunne poten en de lange vleugels is het onmogelijk het hele dier scherp te krijgen. Toch zit het tere juist in de poten en de vleugels. Dat geeft een mooie fotografische uitdaging. Ze komen in tegenlicht mooi tot hun recht, want de vleugels lichten dan mooi op. Ook schijnt het lijf een beetje door. Focus stacking is een optie om de muggen over een groter bereik scherp te krijgen, maar dan moet je daar wel de tijd voor krijgen.

Wintermuggen vliegen ook wanneer het gesneeuwd heeft of wanneer er rijp op de vegetatie zit. Als het maar zonnig is. Dat levert mooie beelden op, waarbij de koppeling tussen insect en winter in beeld komt. Het is een klassieker, maar pas op dat de witbalans op orde blijft door over te belichten. Anders wordt de sneeuw grijs en het insect onderbelicht.

En het is een hele uitdaging de wintermuggen als elfjes vliegend vast te leggen. Het is een klein insect, wat scherpstellen lastig maakt. Er zijn wel fotografen die een installatie gemaakt hebben waar het insect door een lichtstraal vliegt om de foto te maken. Kortom, een specialisatie op zich waar het een tijd zal duren om ervaring op te bouwen.

Wintermuggen zijn winteractieve insecten, die bij zonneschijn in groepjes dansen. Fotograaf: Mark van Veen

Verspreidingskaart

Overzicht familie

Dooimug

Geringde wintermug

Meer weten?

Tabel tot de wintermuggen van Kris Peeters en Pjotr Oosterbroek.

En dan nog dit!

Wintermuggen steken niet, de vraag is of ze als volwassen mug eten. Er is wel een steekmug die als bijnaam ‘wintermug’ heeft, omdat die binnenshuis in de winter actief blijft. Maar dat is geen wintermug.

Deel dit artikel


2
REACTIES
BEKIJK REACTIES en PLAATS UW REACTIE
  1. Door Mark van Veen op 5 maart 2018 om 18:23

    Dank je! Als je ‘s winters gaat zoeken kom je tal van verrassende insecten tegen.

  2. Hoi Mark, Zeer interessant verhaal, wat ik met plezier heb gelezen. Goede foto’s ook. Ik heb de muggen wel eens gezien, maar ik wist niet dat het een specifieke soort is. Dank voor je verhaal en de informatie. Groeten, Jody

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *