Spiegel je foto voor een betere compositie

Soms heb je dat een foto gewoon net niet lekker kijkt. Een donker vlak lijkt veel te groot, je oog blijft heen en weer schieten van links naar rechts en op de een of andere manier is het beeld rusteloos. Dat zou te maken kunnen hebben met het feit dat de lijnen van je foto eigenlijk precies de verkeerde kant uitwijzen. Voor sommigen is de volgende tip dan een stap te ver maar je zou een foto kunnen spiegelen om te kijken of dat verbetert…
Een mistige zonsopkomst in Finland. Mijn oog staat links bij de gele berken en dwaalt dan langzamerhand richting het lichte deel waar de foto opkomt. Toch was de foto in werkelijkheid niet zo.
Een mistige zonsopkomst in Finland. Mijn oog staat links bij de gele berken en dwaalt dan langzamerhand richting het lichte deel waar de foto opkomt. Toch was de foto in werkelijkheid niet zo. Fotograaf: Johan van der Wielen

We kijken van links naar rechts…

Net als dat we lezen kijken we naar een foto ook van links naar rechts. Alleen anders dan bij een boek starten we onderaan de foto en gaan we naar boven. Dat heeft te maken met het feit dat we eerst dichtbij kijken vlak voor onze voeten en daarna pas onze blik in de verte laten dwalen. Dat betekent dus dat we eigenlijk per definitie linksonder in beeld beginnen en daarna richting rechtsboven dwalen. Ik heb al in een eerder tutorial geschreven over lijnen in de foto en hoe je die kunt gebruiken om de blik door de foto te leiden.

Hoe dwingend lijnen echter ook zijn, het oog wil dolgraag van links naar rechts en heeft moeite met een compositie die overwegend van rechts naar links dwingt.

Spiegel het beeld eens

Een foto van dezelfde mistige zonsopkomst in Finland. De platliggende grassprieten in het water zorgen voor een duidelijke lijn van rechtsonder naar linksboven waar bomen op het eilandje het eerste zonlicht opvangen. Toch merk je dat je blik continu ook naar rechts wil naar de lichtere bomen omdat mijn leesrichting nou eenmaal van links naar rechts is.
Een foto van dezelfde mistige zonsopkomst in Finland. De platliggende grassprieten in het water zorgen voor een duidelijke lijn van rechtsonder naar linksboven waar bomen op het eilandje het eerste zonlicht opvangen. Toch merk je dat je blik continu ook naar rechts wil naar de lichtere bomen omdat mijn leesrichting nou eenmaal van links naar rechts is. Fotograaf: Johan van der Wielen

Wanneer je oog de hele tijd heen en weer blijft dwalen door de foto kan het een idee zijn om de foto eens te spiegelen om te kijken of dat meer rust brengt.

Als we de foto spiegelen krijgen we ineens een heel ander beeld. Mijn blik komt nu keurig binnen bij de grassprieten en dwaalt langzamerhand door naar de bomen waar het keurig eindigt bij het eilandje. Mijn drive om per se naar links te willen kijken is er niet meer want mijn blik wordt nu op een natuurlijke wijze door de foto geleid.
Als we de foto spiegelen krijgen we ineens een heel ander beeld. Mijn blik komt nu keurig binnen bij de grassprieten en dwaalt langzamerhand door naar de bomen waar het keurig eindigt bij het eilandje. Mijn drive om per se naar links te willen kijken is er niet meer want mijn blik wordt nu op een natuurlijke wijze door de foto geleid. Fotograaf: Johan van der Wielen

Maar zo was het niet!!!

Een van de meest gehoorde tegenwerpingen op het spiegelen van een foto is dat je daarmee de werkelijkheid geweld aan doet want: zo was het immers niet in het echt. Natuurlijk heb je daar helemaal gelijk in en ik zal ook de laatste zijn om je te dwingen om je foto’s te gaan spiegelen. Het is helemaal aan jezelf of je dat wel of niet wilt doen en als jij vindt dat je daarmee de werkelijkheid teveel geweld aan doet, moet je het vooral laten. Ik wil je slechts laten zien dat het voor de compositie af en toe een enorme verbetering kan zijn en voor foto’s waarbij de kijker niet per se kan zien of het in werkelijkheid zo was kun je je afvragen hoe erg het is. Maar deze discussie wil ik hier niet voeren, ik wil slechts laten zien wat de mogelijkheden zijn en laat dan verder aan jou over of je dat wel of niet durft toe te passen.

Kijk, in sommige gevallen kun je het gewoon echt niet doen. Denk aan foto’s met tekst erin, dat staat bijzonder knullig als je die spiegelt. Maar ook andere foto’s moet je mee uitkijken.

Een prachtige noorderlicht vanavond in Finland. Je kunt erover twisten of deze foto compositie technisch wel of niet prettig kijkt maar ik had even een voorbeeld nodig.
Een prachtige noorderlicht vanavond in Finland. Je kunt erover twisten of deze foto compositie technisch wel of niet prettig kijkt maar ik had even een voorbeeld nodig. Fotograaf: Johan van der Wielen
Ook gespiegeld is deze foto namelijk een mooie compositie en de bomen zorgen ervoor dat je een duidelijk einde hebt aan je blikveld en de foto niet buiten het kader verlaat
Ook gespiegeld is deze foto namelijk een mooie compositie en de bomen zorgen ervoor dat je een duidelijk einde hebt aan je blikveld en de foto niet buiten het kader verlaat. Fotograaf: Johan van der Wielen
Hou er bij nachtfotografie echter rekening mee dat veel mensen de nachtelijke sterrenhemel kennen en een gespiegelde grote beer staat niet bijzonder snugger in je foto.
Hou er bij nachtfotografie echter rekening mee dat veel mensen de nachtelijke sterrenhemel kennen en een gespiegelde grote beer staat niet bijzonder snugger in je foto. Fotograaf: Johan van der Wielen
Zo herken je de grote beer waarschijnlijk een stuk beter hoewel menigeen niet weet dat de grote beer eigenlijk zo groot is met zoveel extra sterren als alleen het steelpannetje.
Zo herken je de grote beer waarschijnlijk een stuk beter hoewel menigeen niet weet dat de grote beer eigenlijk zo groot is met zoveel extra sterren als alleen het steelpannetje. Fotograaf: Johan van der Wielen

Nog een paar voorbeelden

Hieronder nog een aantal voorbeelden waarbij ik de foto gespiegeld heb (de tweede foto in de rij). We denken echter wel dat niet iedere foto voor jou goed zal werken en dat uiteindelijk het een persoonlijke keuze is of een gespiegelde foto beter werkt dan de niet gespiegelde. Nogmaals: het is geen wet maar het kan een handreiking zijn wanneer een compositie voor je gevoel niet echt lekker werkt.

Het eenzame blaadje van de bosbes staat mij hier teveel aan de rechterkant.
Het eenzame blaadje van de bosbes staat mij hier teveel aan de rechterkant. Fotograaf: Johan van der Wielen
Dit kijkt voor mij persoonlijk een stuk natuurlijker.
Dit kijkt voor mij persoonlijk een stuk natuurlijker. Fotograaf: Johan van der Wielen
Een matkop tussen de gele berken blaadjes. Wat compositie betreft niet onaardig alleen irriteert het mij dat de matkop naar links kijkt terwijl mijn blikveld naar rechts wil kijken.
Een matkop tussen de gele berken blaadjes. Wat compositie betreft niet onaardig alleen irriteert het mij dat de matkop naar links kijkt terwijl mijn blikveld naar rechts wil kijken. Fotograaf: Johan van der Wielen
Deze kijkt voor mij ook een stuk fijner Omdat je met de matkop mee naar rechts kijkt.
Deze kijkt voor mij ook een stuk fijner Omdat je met de matkop mee naar rechts kijkt. Fotograaf: Johan van der Wielen

Resume: soms kijkt een foto gewoon net niet lekker weg en dan kan het een idee zijn om eens te kijken wat er gebeurt. Als je de foto spiegelt als je er moeite mee hebt dan moet je de foto gewoon zien als een nieuwe foto en niet blijven hangen in het oude beeld. Soms werkt het voor jou, en soms ook niet. Gewoon een kwestie van proberen.

Johan

9 reacties

  1. dank je wel heb het met sommige landschappen gedaan en met name bij een weg die zich door het beeld heen loopt is het van links naar rechts meestal fijner om naar te kijken.
    Handig en simpel.

  2. Het eerste voorbeeld boom met gras vind ik het origineel toch fijner kijken, van linsboven naar rechtsonder, bij het noordelicht is het gespiegelde beeld beter ware het niet dat er sterren zijn die dan ‘fout’ staan. De andere 2 voorbeelden vind ik toch ook het origineel prettiger kijken. Misschien is het gewoon dat ik het fijer vind om rustig in de foto getrokken te worden ipv direct tegen het onderwerp aan te lopen …

Reageer op dit artikel

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze site wordt beschermd door reCAPTCHA en het Google privacybeleid en servicevoorwaarden zijn van toepassing.

Deze artikelen vind je vast ook interessant: