Menu

Onderdeel van Pixfactory

Trends in geheugenkaarten

Om te fotograferen met een digitale camera is een geheugenkaart onmisbaar. Welke geheugenkaart kies je best voor jouw camera?
Om te fotograferen met een digitale camera is een geheugenkaart onmisbaar. Welke geheugenkaart kies je best voor jouw camera?
Om te fotograferen met een digitale camera is een geheugenkaart onmisbaar. Welke geheugenkaart kies je best voor jouw camera? Fotograaf: Samsung

Sinds ons vorige artikel uit 2019 over geheugenkaarten is er weer het een en ander veranderd. Tijd dus voor een update.

Kaarttypes

Er zijn verschillende types geheugenkaarten. Op dit moment vind je op nieuwe camera’s nog twee types: Secure Digital (SD) en CFexpress. CompactFlash, CFast en XQD worden haast niet meer gebruikt voor nieuwe camera’s en zijn alleen relevant als je een kaart voor een bestaande camera wil kopen.

Secure Digital (SD) is het meest gebruikte type geheugenkaart.
Secure Digital (SD) is het meest gebruikte type geheugenkaart. Fotograaf: Manuel Chinchilla/Unsplash

Secure Digital

Secure Digital (SD) is het meest voorkomende type geheugenkaart in camera’s. Het bestaat in twee formaten: het standaard SD-formaat en het kleinere microSD, dat vooral in drones en smartphones wordt gebruikt.

De specificaties die je vindt op een SD-kaart zijn stof voor een apart artikel. In de winkels vind je vandaag vooral SDHC (SD High Capacity) kaarten (4 GB tot 32GB) en SDXC (SD eXtended Capacity) kaarten (64GB tot 2TB). Ik raad je aan om een UHS-II kaart te kopen, ook al heeft je camera alleen een UHS-I slot. Het prijsverschil met de oudere UHS-I kaarten is niet zo groot en je volgende camera heeft sowieso een UHS-II kaart nodig om optimaal te werken. Als je wil filmen in 4K, kies dan een kaartje met U3 videosnelheid.

Let op dat sommige camera’s zowel een UHS-I als UHS-II slot bevatten. Als je twee kaarten in de camera tegelijk gebruikt (bijvoorbeeld RAW-bestanden op kaart 1 en JPEG-bestanden op kaart 2 schrijven), wordt de camera zo traag als het traagste slot.

De toekomst van SD is de nieuwe SD Express standaard, die tot acht keer sneller is dan een standaard SDXC UHS-II kaart. Er zijn nog geen camera’s op de markt waarin dat type gebruikt kan worden.

MicroSD wordt gebruikt in drones en smartphones.
MicroSD wordt gebruikt in drones en smartphones. Fotograaf: Samsung

CFexpress

CFexpress duikt de laatste tijd in steeds meer camera’s op. Het biedt snelle lees- en schrijfsnelheden en hoge capaciteiten. Er bestaan op dit moment twee formaten. CFexpress Type B heeft dezelfde afmetingen als XQD geheugenkaarten. Het andere formaat, CFexpress Type A, is iets kleiner en dikker dan een SD geheugenkaart. CFexpress Type A debuteerde in de Sony a7S III: deze heeft twee slots waarin je zowel SD als CFexpress Type A kunt gebruiken. In de toekomst wordt nog een derde formaat verwacht: CFExpress Type C zal iets groter en dikker zijn dan CFExpress Type A.

Bij bepaalde camera’s (zoals de Nikon D850, Z 6 en Z 7) kun je na een firmware-update ook CFexpress Type B in het XQD-kaartslot gebruiken. De maximale schrijfsnelheid van de camera verhoogt daarbij natuurlijk niet. Eenmaal het buffergeheugen in de camera vol is, maakt het niet uit of je een XQD of CFExpress gebruikt: de maximale schrijfsnelheid van je camera is de limiet.

Van links naar rechts: CFexpress Type A, SD en CFexpress Type B.
Van links naar rechts: CFexpress Type A, SD en CFexpress Type B. Fotograaf: ProGrade

Capaciteit

In 2004 kostte een SD geheugenkaart met een capaciteit van 1 gigabyte ongeveer 600 euro. Vandaag koop je voor pakweg 200 euro een SD-kaart van 512 gigabyte. Je krijgt dus bijna vijfhonderd keer meer geheugen voor een derde van de prijs. En dat is goed nieuws, want camera’s met een hoge resolutie en hoge frame rate produceren vele gigabytes data. De Sony A1 maakt in gecomprimeerd RAW-formaat tot 30 opnames van 50 megapixel per seconde – dat zijn samen ongeveer 1,6 gigabyte aan foto’s. En als je met de Canon EOS R5 in de 8K-resolutie en hoogste kwaliteit filmt, mag je rekenen op ongeveer 20 gigabyte per minuut video.

Snelheid

Voor die hoge resoluties en frame rates moeten de kaarten niet alleen groot maar ook snel genoeg zijn. De Canon EOS R5 produceert in 8K-resolutie tot 325 megabyte gegevens per seconde. De kaart die je gebruikt moet die schrijfsnelheid gedurende langere tijd aankunnen, anders kan de video niet correct vastgelegd worden.

Kijk bij aankoop van een camera naar welke kaarten de fabrikant aanraadt, en volg die goede raad. Anders riskeer je dat je camera zijn potentieel niet haalt. Een snelle kaart heeft ook het voordeel dat het overzetten van je opnames naar een pc ook sneller gaat, mits je een kaartlezer gebruikt die de hoge snelheid ondersteunt.

Om de snelheidsaanduidingen op een SD-kaart te interpreteren, verwijs ik je weer naar een ouder artikel over alle afkortingen op een SD-kaart. Vandaag lijkt een snelheid van 300 MB/S en videoklasse U3 me het minimum.

Bij CFExpress zijn de snelheidsaanduidingen iets minder verwarrend dan bij SD. Let hier vooral op de ‘maximum sustained write capability’ – de snelheid die de kaart lange tijd kan aanhouden. Om het meeste uit de Canon R3 of Nikon Z 9 te halen, heb je de snelste CFExpress kaarten nodig.

Eén reactie

  1. Het artikel begint met SD kaarten.
    En dan valt plotseling, zonder enige uitleg, de term UHS-I .
    .
    Wat is de relatie tussen SD en UHS??

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

Geef een reactie

Eén reactie

  1. Het artikel begint met SD kaarten.
    En dan valt plotseling, zonder enige uitleg, de term UHS-I .
    .
    Wat is de relatie tussen SD en UHS??

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

Deze artikelen vind je vast ook interessant: