Doe mee met de Groene Camera 2023!

Wat is een goed moment om te stoppen?

Meteen met de deur in huis vallen: voor mij is dit het goede moment. Ik ga stoppen als columnist. Inmiddels staat de teller op totaal bijna 200 artikelen en is dit maar liefst column #55 sinds het begin van Natuurfotografie.nl in 2015. Ik heb 7,5 jaar vol enthousiasme en energie voor jou als lezer columns geschreven maar nu is het tijd om te stoppen. Voor een laatste keer neem ik je mee in mijn overpeinzingen.
Lepelaar Sjaak
Mijn avontuur met Sjaak. De lepelaar die zich niets van mij aantrok en bijna mijn lens in lepelde. Hij stopte, keek mij even aan en ging door. Fotograaf: Johan van der Wielen

Wat is een goed moment om te stoppen?

Velen zullen zeggen “stoppen op het hoogtepunt”. Maar ja, je weet pas wat het hoogtepunt was als je eroverheen gaat. Eigenlijk geldt dat met alles, ook met fotograferen, filmmaken en dus columns schrijven. We hebben allemaal de neiging te lang door te gaan. Nog meer foto’s te maken, nog een stapje dichterbij, nóg mooier licht, nóg grotere vergrotingen en proberen het nóg verder te perfectioneren. Het grappige is dat ik deze drive vooral merk bij natuurfotografen. De drang naar esthetiek, naar de absolute perfectie, lijkt bij ons het grootst te zijn.

Sinds ik voor Natuurfotografie Magazine op pad mag (inmiddels al 30 keer) met fotografen uit andere beroepstakken merk ik dat wij hierin als natuurfotograaf redelijk alleen staan. Ja, misschien de studiofotografie ook, waarbij perfectie van het beeld en model ook hoogtij lijken te vieren. Maar als je kijkt naar documentaire fotografen, nieuwsfotografen of straatfotografen dan is juist het algemene beeld dat zij zoeken naar de ‘schoonheid van de imperfectie’.

Schoonheid van de imperfectie

Een veel gehoorde ‘klacht’ van niet-natuurfotografen is dat natuurbeelden vaak zó perfect zijn dat ze gevoelsmatig niets meer met je eigen beleving te maken hebben en daardoor saai worden. Alles is perfect, de compositie, het licht, het onderwerp, het moment, het standpunt, het perspectief. Er is niets meer wat schuurt en daarmee verdwijnt, volgens hun, al heel snel de interesse in het beeld. In alle eerlijkheid, ik weet niet hoe dit bij jou klinkt, voor mij was dit best confronterend. Immers, ik ben ook dol op esthetische beelden maar blijkbaar is de mening niet onverdeeld positief. Ik hoor termen als ‘IKEA poster’ of ‘Amerikaanse HDR landschappen’ en kan mij voorstellen dat niet iedereen daar blij van wordt.

Om mijzelf uit te dagen ben ik weer analoog gaan fotograferen, met een volledige handmatige camera uit 1966 en zelf ontwikkelen. Ik merkte meteen dat ik weer ‘gewoner’ ging fotograferen, geen streven naar ultieme perfectie maar het omarmen van het onverwachte. Fotograaf: Johan van de Wielen

Stoppen vóór het hoogtepunt

Dus stoppen vóór het hoogtepunt is misschien een nóg beter advies. Maar tevens nóg moeilijker, immers als je al niet weet wanneer je het hoogtepunt bereikt, hoe moet je dan weten wat ervoor ligt? Aan de andere kant is het eigenlijk simpeler. Het hoogtepunt weet je nooit zeker maar als je voor jezelf weet dat je het hoogtepunt nog niet hebt bereikt, weet je wel dat je ervoor zit. Stoppen dus?

Ja en nee. Niet stoppen met fotograferen, zeker niet. Dat is ons aller passie, maar misschien wel stoppen met de drive naar perfectie. Eerder durven een plan af te strepen en niet proberen kost wat kost de eigen beelden verder te verbeteren.

Deze foto hebt ik gemaakt in 2007, een uniek moment. En nee, dit is geen photoshop geweest maar was echt zo. Na deze foto heb ik het fenomeen ‘ijsvogel’ voor mijzelf afgestreept. Deze beleving ga ik nooit meer verbeteren. Fotograaf: Johan van de Wielen

Ik zal de eerste zijn om te bekennen dat stoppen vóór het hoogtepunt lastig is. Maar het biedt mogelijkheden, denk maar eens mee. Door te blijven perfectioneren ben je vaak alleen maar bezig met jezelf te herhalen en feitelijk blijf je in je vertrouwde comfortzone zitten. Juist door eens tevreden te zijn met een 8 ipv te streven naar een 10+ kun je zijpaden gaan bewandelen. Nieuwe ideeën die fotografie misschien wel veel interessanter maken. Kijk eens verder dan je lens lang is, doe eens een workshop in andere tak van fotografie. Maar durf tevreden te zijn met je foto’s en daarmee dat beeld af te strepen.

Stoppen met primair reageren

Een laatste overpeinzing die ik jou (of jullie) als lezer mee wil geven voor ik mijn laatste column beëindig is, dat voor mij de verharding in de (online) maatschappij heeft meegespeeld in de vraag of ik wel verder wilde. Als je mijn verhalen hebt gelezen weet je dat ik niet schuw(de) om de randjes op te zoeken, te prikkelen en op satirisch of cynische wijze te willen aanzetten tot nadenken. Meestal schrijf ik veel meer zwart/wit dan mijn feitelijke mening. Ik ben ervan overtuigd dat je echte mening als columniste niet zo belangrijk is, voor een column is het nadenken van de lezer van belang. Een column mag prikkelend zijn.

Als je als fotograaf niet vertelt hoe je foto is gemaakt is of waar, kan je arrogantie worden verweten. Vertel je het wel, dan loop je kans dat wordt afgefakkeld omdat je de natuur kapot zou maken of je niet aan de regels houdt. Let op: dit stel ik expres zwart/wit om te prikkelen. Fotograaf: Johan van der Wielen

In de beginjaren werd het ook zo opgevat en volgde leuke en ludieke discussies. De laatste jaren is dat verandert. Ik heb het idee dat satire veel minder wordt herkend en veel lezers lezen een column alsof deze persoonlijk aan hun geschreven is. Iedere prikkeling wordt opgevat als een persoonlijke aanval en reacties zijn primair waarbij soms ook duidelijk is dat er niet goed is gelezen. Ik vind dat erg zonde want daarmee verdwijnt de mogelijkheid om mensen te laten nadenken. Door iets zwart/wit te beschrijven, wordt het ridicuul en ga je zelf nadenken welke grijsgradatie bij jou past. Een columnist bedoelt niet werkelijk zwart/wit.

Waarom doen mensen dat dan zo graag? Behagen scheppen in het affakkelen, je ziet het overal op social media. Ik denk dat het komt opdat je je beter voelt over jezelf. Als hij het doet is het niet erg dat ik ook het ook doe. Verder aandacht afleiden, als we hem of haar lynchen let niemand op mij. Of zelfs jezelf in een mooi daglicht zetten: kijk mee eens goed zijn. Wat het ook mogen zijn, ik denk dat deze reacties vooral iets zeggen over de afzender. Niet over de columnist. Jammer want het deed mijn plezier wel afnemen. Ook voor deze reageerders geldt: stop vóór je hoogtepunt, denk eerst na (en lees goed).

Natuurfotografie: stoppen met individualisme

Zelf stop ik met het schrijven van columns voor Natuurfotografie.nl. Vóór het hoogtepunt? Dat laat ik aan de lezer over. Ik blijf nog wel tutorials verzorgen en ook zul je mij nog regelmatig zien bij webinars, online cursussen, etc. Ik wens iedereen op dit prachtige platform heel erg veel succes en plezier. Natuurfotografie is een individualistische passie waarbij ik nog te vaak ervaar dat het een soort wedstrijd is. Ik heb dat gefotografeerd (en jij niet), ik mag daar komen met toestemming (en jij niet). Zonde. Zo gaan we de wereld niet redden.

Ik probeer mijn steentje bij te dragen door lichtvervuiling aan de kaak te stellen zoals bij deze foto waarbij links de normale foto en rechts met light pollution filter en volle stop meer licht. Rechts zie je de hemel zoals je zou zien met nagenoeg geen lichtvervuiling maar uiteindelijk blijk ik met die filter meer dan 2x zo lang te moeten belichten. Lichtvervuiling in Nederland zorgt voor meer dan de helft van het nachtelijke licht! Fotograaf: Johan van der Wielen

Ik wens toe dat natuurfotografen meer gaan samenwerken en zich samen gaan inzetten voor onze prachtige natuur. Denk wat minder na over wat jij per se wilt, maar vooral hoe je met je passie een positieve bijdrage kan leveren aan onze planeet. Denk wat minder na over wat anderen fout doen maar hoe we samen tot een prachtig resultaat kunnen komen.  Help elkaar in plaats van openbare lynchpartijen. Verdiep je in andermans boodschap in plaats van meteen primair je mening te verkondigen. Laten we ons best doen natuurfotografie te behouden als een fantastische manier om de natuur te ervaren en te behouden.

Want stoppen met fotograferen of ons in te zetten voor ons aarde… is absoluut onbespreekbaar!

Succes en hopelijk tot ziens,

Johan

Geef een reactie

65 reacties

  1. Dankjewel voor al je prachtige colums, Johan! En of deze laatste hét hoogtepunt is, eentje is het er zeker. Een column die aanzet tot nadenken. Dat horen colums ook te doen. Het is alleen net alsof niet alleen de fotografie, maar ook onze eigen reacties steeds digitaler zijn geworden. Steeds vaker is iets goed of het is fout en voor nuance is geen plaats meer. Maar als de nuance verdwijnt, is daarmee ook voor humor en satire geen plaats meer. Dat is een trieste toekomst waar ik liever niet aan wil denken.
    Ik zal je columns missen, maar gelukkig zijn ze nog na te lezen.

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

65 reacties

  1. Dankjewel voor al je prachtige colums, Johan! En of deze laatste hét hoogtepunt is, eentje is het er zeker. Een column die aanzet tot nadenken. Dat horen colums ook te doen. Het is alleen net alsof niet alleen de fotografie, maar ook onze eigen reacties steeds digitaler zijn geworden. Steeds vaker is iets goed of het is fout en voor nuance is geen plaats meer. Maar als de nuance verdwijnt, is daarmee ook voor humor en satire geen plaats meer. Dat is een trieste toekomst waar ik liever niet aan wil denken.
    Ik zal je columns missen, maar gelukkig zijn ze nog na te lezen.

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Johan van der Wielen

Johan van der Wielen

Johan is altijd op zoek naar sfeer en licht; van 's morgens vroeg tot diep in de nacht. Hij is fulltime bezig met fotografie, schrijven en het organiseren van fotografiecursussen en fotoreizen

Meer columns van deze auteur

Deze artikelen vind je vast ook interessant: