HOME < PRAKTIJK < GEBIEDEN
GEBIEDEN

Biesbosch

NP de Biesbosch, mede bekend door de film ´Holland natuur in de Delta´, is een van de weinige zoetwatergetijdengebieden en is daardoor uniek in Europa. Rivieren, kreken, moerasbossen, grienden, rietvelden en graslanden bepalen het landschap. De Biesbosch bevindt zich min of meer tussen de A27, A15, A16 en A59 en heeft een oppervlakte van 9,000 ha.

Biesbosch
De jungle die Biesbosch heet. Fotograaf: Marcel van Balkom
Delen

Het ontstaan van dit natuurgebied is te danken aan de Sint-Elisabethsvloed van 1421 toen zo’n zestien dorpen in de omgeving van Dordrecht verzwolgen werden door de vloed nadat de dijken het hadden begeven. Deze overstromingen waren het gevolg van een conflict tussen de Hoeken en Kabeljauwen. Door deze strijd was het dijkonderhoud verwaarloosd dat samen met zeer hoge waterstanden van de springvloed resulteerde in de dijkdoorbraak bij Moerdijk. Het land maakte plaats voor een binnenzee die evolueerde door verlanding in een zoetwater-getijdengebied met kreken en wilgenvloedbossen. Sinds de afsluiting van het Haringvliet in 1970 zijn eb en vloed echter grotendeels verdwenen en beperkt het verschil zich tot circa 50 cm. In de laatste jaren zijn er diverse polders onteigend en teruggeven aan de natuur. De ‘oude’ bekende kreken vormden de inspiratie voor het herinrichten van het gebied. Dit is ook wel bekend als plan ‘Noordwaard’. Het gelijknamige gebied vorm nu een ‘nieuw’ stuk Biesbosch tussen Werkendam en het Biesbosch-museum en vormt een overloopgebied dat ervoor zorgt dat rivieren zoals de Merwede en Oude Maas hun water kwijt kunnen tijdens hoogwater.

De oorspronkelijke vegetatie bestaan uit netels, biezen, riet en wilgen. Het gebied kenmerkt zich door een grote diversiteit aan vogels die er in elk jaargetijde te vinden zijn, waaronder zeearend, visarend, ijsvogel, roerdomp, grote en kleine zilverreiger, en vele steltlopers. Na de herintroductie in de jaren ’80 zijn bevers tegenwoordig ook in groten getale te vinden in de Biesbosch.

De Biesbosch is rijk aan doorgeschoten wilgenbossen, zoals de voormalige griendbossen van de Doktershoek, de Notarishoek en het Doolhof. Ook het bos van de Deeneplaat met zijn oude populierenlanen is karakteristiek te noemen. Hier zijn typische bosvogels als boomklever, boomkruiper, havik, bosuil, wielewaal en diverse soorten spechten present.

Ook zijn er nog uitgestrekte rietvelden die door het wegvallen van de rietcultuur en verdroging hier en daar verruigen en daardoor een belangrijk habitat vormen voor baardmannetje, blauwborst, rietzanger, purperreiger, roerdomp en veel andere soorten rietvogels.

Bijzonder is ook Polder de Dood (vogelreservaat), ontstaan ten gevolge van een dijkdoorbraak, medio vorige eeuw, en daardoor onbedoeld één van de eerste ‘natuurontwikkelingsgebieden’ in ons land. De spaarbekkens met hun stagnante waterpeil, te midden van het getijdewater, trekken ook veel watervogels aan. Behalve bossen, rietruigtes en de (kunstmatige) spaarbekkens bestaat de Biesbosch voor meer dan 35% uit (open) water. Brede watergangen als Gat van de Visschen, Gat van den Kleinen Hil en Gat van Van Kampen worden afgewisseld met kleine besloten kreken en killen.

Ideaal voor

Landschappen: van het uitgestrekte water en de nieuwe ontwikkelingsgebieden tot de besloten jungle van de kleinere kreken, de diversiteit aan landschappen is groot.

Vogels: met eindeloos veel (bijzondere) vogels valt er voor de vogelfotograaf veel te fotograferen. Neem wel een flinke telelens mee.

Wildlife: bevers vormen in de schemerperiode een leuke uitdaging.

Bever.
Bever. Fotograaf: Marcel van Balkom

Beste plekken

Met stip de Noordwaard, dit jonge gebied is recent teruggegeven aan de natuur en is daardoor volop in ontwikkeling. Vele (bijzondere) soorten foerageren in dit gebied en het is echt een tankstation voor bijzondere steltlopers. Ook landschappelijk is het een mooi gebied om de zoetwaterdelta in beeld te brengen. Een ander gebied waar je zeker eens moet gaan kijken is Maltha.

De Spieringsluis, in de winter vaak een plaats om de grote zaagbek te treffen, maar ook aalscholvers en diverse reigersoorten zijn hier vaak mooi te fotograferen. Omdat de Biesbosch enorm uitgestrekt is, zal het niet altijd makkelijk zijn om een bepaalde soort te lokaliseren en te fotograferen. Een tip is zeker om met je mobiele schuilhut de polderwegjes af te struinen.op die manier kun je vaak bijzondere soorten erg mooi voor de lens krijgen.

De Jantjesplaat / Deeneplaat, mooi wandelgebied waar je een ruig Biesbosch-landschap vindt met uitgestrekte rietvelden.

Vanuit de diverse havens van o.a. Hank, het Biesbosch Museum en Drimmelen vertrekken er verschillende rondvaarten die in veel gevallen plaatsvinden met een fluisterboot. Er zijn zelfs speciale bevertochten waarbij de kans om een bever te spotten en te fotograferen aanzienlijk is. Je kunt natuurlijk ook zelf een bootje huren, maar dan is kennis van het gebied een vereiste. Je zal niet de eerste zijn die een dag doorbrengt op een zandbank en moet wachten op hoogwater om vlot te komen.

Interessante soorten binnen het gebied

- Bevers, meer dan 300 exemplaren op dit moment.
- Visarend, een primeur in de Nederlandse natuur, sinds 2014 overzomeren er meerdere exemplaren van deze soort in de Biesbosch.
- Zeearend, lastig te zien omdat het gebied groot is, maar de meeste kans maak je in de omgeving van de Tongplaat en Noordwaard (zeker bij windkracht 4 tot 6!)
- Veel ganzen, watervogels waaronder de ijsvogel en reigersoorten, zoals de kleine en grote zilverreiger, purperreiger en roerdomp.
- De blauwborst is een typische Biesboschvogel die je aantreft in een vlier- of wilgenstruik die opschiet tot boven het riet.

Op de kaart

Deel dit artikel

Facebook icon Twitter icon Google plus icon

0
REACTIES
BEKIJK REACTIES en PLAATS UW REACTIE

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *